Dallime mes rishikimeve të "Hardhia e rrushit"

2.030 bytes added ,  9 vjet më parë
copat e bimëve mëma (klone), në ciklim e madh të tyre eleminohet vetëm periudha embrionale. Periudhat e tjera janë si ato të përshkruara mesipër.
 
== 11.Ciklet e vogla të zhvillimit të hardhisë==
Si çdo bime tjetër edhe hardhia rritet dhe zhvillohet në bazë të një ligjësie dhe ciklesh të cilat përsëriten nga viti në vit aq herë
sa do të jetë edhe jeta e saj. Këto quhen cikle. Tërësia e dukurive periodike që çfaq hardhia brënda një viti përbën atë që quhet cikli vjetor i hardhisë. Cikli vjetor realizohet me qëllim që te hardhia të sigurohen 3 qëllime kryesore që janë: 1) Rritja dhe zhvillimi i bimës; 2) Grumbullimi i lëndëve rezervë; 3) Riprodhimi.
rritet dhe zhvillohet në bazë
Këto dukuri janë karakteristike për faza të ndryshme të ciklit vjetor. Ato vinë sipas një radhë të caktuar, plotësojnë njëra tjetrën, ndonëse syri i kultivuesit herë herë nuk e sheh këtë fenomen. Sipas funksionit cikli vjetor mund të ndahet në dy cikle që janë: 1) Cikli i rritjes dhe
të një ligjësie dhe ciklesh të cilat
2) Cikli i riprodhimit 11.1.Cikli i rritjes
përsëriten nga viti në vit aq herë
Në kushtet klimaterike ku ndodhet vëndi ynë, cikli vjetor i hardhisë ndahet në dy periudha bimore, që janë: i) Periudha vegjetative dhe ii) Periudha dimërore. Gjatë një cikli bimore vërehet se veprimtaria jetësore e një bime është herë e vrullshme dhe e dukshme dhe herë e qetë dhe e pa dukshme. Çdo periudhë që nga fillimi i tij dhe deri në mbarim kalon nëpër disa faza që qyhen Faza Fenologjike. Ato janë të ndryshme për kushte të ndryshme agro-ekologjike dhe në varësi të formës bimore, kultivarit dhe klonit.
sa do të jetë edhe jeta e saj. Këto
quhen cikle. Tërësia e dukurive
periodike që çfaq hardhia brënda
një viti përbën atë që quhet
cikli vjetor i hardhisë. Cikli vjetor
realizohet me qëllim që te
hardhia të sigurohen 3 qëllime
kryesore që janë: 1) Rritja dhe
zhvillimi i bimës; 2) Grumbullimi
i lëndëve rezervë; 3) Riprodhimi.
Këto dukuri janë karakteristike
për faza të ndryshme të ciklit
vjetor. Ato vinë sipas një radhë
të caktuar, plotësojnë njëra
tjetrën, ndonëse syri i kultivuesit
herë herë nuk e sheh këtë
fenomen. Sipas funksionit cikli
vjetor mund të ndahet në dy
cikle që janë: 1) Cikli i rritjes dhe
2) Cikli i riprodhimit.
===Cikli i rritjes===
Në kushtet klimaterike ku
ndodhet vëndi ynë, cikli vjetor i
hardhisë ndahet në dy periudha
bimore, që janë: i) Periudha vegjetative
dhe ii) Periudha
dimërore. Gjatë një cikli bimore
vërehet se veprimtaria jetësore
e një bime është herë e vrullshme
dhe e dukshme dhe herë
e qetë dhe e pa dukshme. Çdo
periudhë që nga fillimi i tij dhe
deri në mbarim kalon nëpër disa
faza që qyhen Faza
Fenologjike. Ato janë të ndryshme
për kushte të ndryshme
agro-ekologjike dhe në varësi të
formës bimore, kultivarit dhe
klonit.
 
=== 11.2.Cikli i periudhës së qetësisë===qetësise
Cikli i periudhës së qetësisë dimërore fillon me rënjën e gjetheve në vjeshtë dhe mbaron me fillimin e lëvizjes së lëngjeve dhe të zgjimit të sytheve në pranverë. Kjo është nga pikpamja vizuale. Në të vërtetë kjo periudhë ka filluar kohë më parë. Ajo ka filluar gjatë muajit Gusht, kur llastarët e kanë ndaluar rritjen dhe kur sythat janë diferencuar plotësisht dhe janë futur në periudhën e Qetësisë
Cikli i periudhës së qetësisë
Fiziologjike ose Organike.Para rënies së gjetheve, madje gjatë fazës së diferencimit të sytheve, gjethet fillojnë të formojnë disa komponime organike që quhen “hormone frenuese”. Këto hormone e përgatisin sythin të piqet dhe të përgadidet për fazën e qetësisë.Pas rënies natyrale të gjetheve,bimët kanë hyrë në periudhën e qetësisë dimërore. Gjatë kësaj periudhe të pjesa mbitokësore nuk ka më rritje. Ndërsa sythet dhe organet mbitokësore futen në këtë periudhë të qetësie,sistemi rrënjor e vazhdon aktivitetin e tij pa u ndikuar nga ndryshueshmeria e lagështirës dhe e temperaturave të jashtme.Pas mbarimit të periudhës së Qetësisë Fiziologjike ose Organike,sythat futen në periudhën e Qetësisë së Detyruar.Në këtë fazë sythet janë të gatshme për t’u çelur, por kushtet e mjedisit të jashtëm si temperatura
dimërore fillon me rënjën e
e ulta nën 100C (si pragu i minimumit biologjik), ato qëndrojnë akoma në gjume. Gjatë fazës së qetësisë dimërore, sythet dhe organet e tjera të bimës nuk kalojnë në qetësinë apsolute,por përveç sistemit rrënjor,sythat dhe te gjithë pjesët e tjera mbitokësore, vazhdojnë
gjetheve në vjeshtë dhe mbaron
proceset e metabolizmit qelizor në drejtim të sintetizimit te karbohidrateve dhe të transformimit te amidonit në sheqerëra.Nga ana praktike në këtë periudhë bëhen një sërë veprimesh agroteknike që janë: 1.mbjellja e bimëve të reja, 2.krasitjet dimërore, 3.lidhjet dhe stabilizimi i sistemit mbështetës, 4. trajtimet kimike dimërore, 5. plehrimi organo-mineral, e shumë veprime të tjera me karakter agroteknik.
me fillimin e lëvizjes së
lëngjeve dhe të zgjimit të sytheve
në pranverë. Kjo është nga
pikpamja vizuale. Në të vërtetë
kjo periudhë ka filluar kohë më
parë. Ajo ka filluar gjatë muajit
Gusht, kur llastarët e kanë ndaluar
rritjen dhe kur sythat janë
diferencuar plotësisht dhe janë
futur në periudhën e Qetësisë
Fiziologjike ose Organike.
Para rënies së gjetheve, madje
gjatë fazës së diferencimit të
sytheve, gjethet fillojnë të formojnë
disa komponime organike
që quhen “hormone
frenuese”. Këto hormone e përgatisin
sythin të piqet dhe të
përgadidet për fazën e qetësisë.
Pas rënies natyrale të gjetheve,
bimët kanë hyrë në periudhën e
qetësisë dimërore. Gjatë kësaj
periudhe të pjesa mbitokësore
nuk ka më rritje. Ndërsa sythet
dhe organet mbitokësore futen
në këtë periudhë të qetësie,
sistemi rrënjor e vazhdon aktivitetin
e tij pa u ndikuar nga ndryshueshmeria
e lagështirës dhe
e temperaturave të jashtme.
Pas mbarimit të periudhës së
Qetësisë Fiziologjike ose Organike,
sythat futen në periudhën
e Qetësisë së Detyruar.
Në këtë fazë sythet janë të gatshme
për t’u çelur, por kushtet
e mjedisit të jashtëm si temperatura
e ulta nën 100C (si pragu i
minimumit biologjik), ato qëndrojnë
akoma në gjume. Gjatë
fazës së qetësisë dimërore, sythet
dhe organet e tjera të bimës
nuk kalojnë në qetësinë apsolute,
por përveç sistemit rrënjor,
sythat dhe te gjithë pjesët e
tjera mbitokësore, vazhdojnë
proceset e metabolizmit qelizor
në drejtim të sintetizimit te karbohidrateve
dhe të transformimit
te amidonit në sheqerëra.
Nga ana praktike në këtë periudhë
bëhen një sërë veprimesh
agroteknike që janë: mbjellja
e bimëve të reja, krasitjet
dimërore, lidhjet dhe stabilizimi
i sistemit mbështetës, trajtimet
kimike dimërore, plehrimi organo-
mineral, e shumë veprime të
tjera me karakter agroteknik.
 
=== 11.3.Cikli i periudhës vegjetative===
Kjo periudhë fillon herët në pranverë me lëvizjen e lëngjeve dhe mbaron me rënjën e gjetheve. Kjo periudhë koencidon në fillim të muajit Shkurt dhe vazhdon deri në Nëndor për zonën e ngrohtë, dhe nga fillimi i Marsit deri në mesin e Nëndorit për zonën e ftohtë. Gjatë kësaj
Kjo periudhë fillon herët në
periudhe hardhia kalon nëpër këto faza rritjeje dhe zhvillimi, që janë: 1 - Lëvizja e lëngjeve; 2 -Zgjimi dhe çelja e sytheve; 3 -Rritja e llastarëve; 4 – Pjekja e llastarëve; 5 – Pjekja e frutave dhe, 6 – Rrëzimi i gjetheve.
pranverë me lëvizjen e lëngjeve
dhe mbaron me rënjën e
gjetheve. Kjo periudhë koencidon
në fillim të muajit Shkurt dhe
vazhdon deri në Nëndor për
zonën e ngrohtë, dhe nga fillimi i
Marsit deri në mesin e Nëndorit
për zonën e ftohtë. Gjatë kësaj
periudhe hardhia kalon nëpër
këto faza rritjeje dhe zhvillimi, që
janë: 1 - Lëvizja e lëngjeve; 2 -
Zgjimi dhe çelja e sytheve; 3 -
Rritja e llastarëve; 4 – Pjekja e
llastarëve; 5 – Pjekja e frutave
dhe, 6 – Rrëzimi i gjetheve.
 
==Fazat e rritjes dhe zhvillimit==
Anonymous user