Ndryshimi mes inspektimeve të "Thjerra optike"

20 bytes removed ,  4 vjet më parë
v
rregullim sintakse
(zëvendësime)
v (rregullim sintakse)
[[File:BiconvexLens.jpg|thumb|Thjerrëz bikonvekse]]
Me '''thjerra optike''' nënkuptojmë mjedisin optik të kufizuar me dy sipërfaqe që ka inkeks të thyerjes të ndryshëm nga rrethi. Zakonisht janë të ndërtuara prej [[Xhami (material)|qelqi]] ose kuarci, me bashkimin e dy syprinave që kanë boshtin optik të përbashkët. Kanë aplikim të madhë në praktikë dhe nuk mund të paramendohet puna e instrumenteve optike pa thjerra .
 
==Konstruktimi i thjerrave të thjeshta==
Shumica e thjerrave janë ''thjerra sferike'': dy sipërfaqet e e saj janë pjesë të sipërfaqeve sferike. Secila sipërfaqe mund të jetë ''konvekse'', ''konkave'', ose ''planare''. Vija që e lidh qendrën e sferës me sipërfaqet e thjerrës quhet ''boshti'' i thjerrëzes. Tipikisht, boshti i thjerrës kalon nëpër qendrën fizike të thjerrëzes, për shkak të mënyrës me të cilën janë ndërtuar. thjerra ve mund tu ndryshohet forma edhe pasi të jenë prodhuar. Këshu që boshti i thjerrës mund të mos kalojë nëpër qendren fizike të thjerrëzes.
 
[[Thjerrëzat torike|thjerra torike]] ose sfero-cilindrike kanë sipërfaqe me dy rreze të ndryshme të lakimit në dy plane ortogonale. Ato kanë fuqi të ndryshme fokale në meridiane të ndryshme. Kjo formon një '''thjerrë astigmatike'''. Si shembull i tyre janë thjerrat e syzeve që ndikojnë në përmirësimin e [[Astigmatizmi|astigmatizmitastigmatizmi]]t të syrit.
 
Më komplekse se kaq janë '''thjerrat asferike'''. Këto janë thjerra ku njëra ose dy sipërfaqet kanë forma që sjanë as sferike e as cilindrike. Forma më të komplikara u lejojnë thjerëzave të krijojnë imazhe me më pak [[Aberracioni|aberracion]] sesa thjerrat e thjeshta standarde, por ato janë më të vështira dhe më të shtrenjta për tu prodhuar.
 
===Rrezet karakteristike===
*Rrezja paralele që kalon paralel me boshtin kryesor optik dhe pas thyerjes kalon nëpër pikën fokale (F)
*Rrezja kulmore që kalon nëpër kulm të thjerrës (K) dhe pas thyerjes vazhdon drejtimin e përhapjes së saj,
*Rrezja fokale që kalon nëpër vatër apo focus dhe pas thyerjes kalon paralel me boshtin optik të saj.
 
S<sub>1</sub> dhe S<sub>2</sub> janë respektivisht largësia e objektit nga thjerra dhe e thjerrës nga imazhi që krijohet, për thjerra tek të cilat trashësia është e papërfillshme, të cilat gjenden në ajër. Lidhshmëria e tyre paraqitet përmes formulës:<ref>{{cite web |url=http://hyperphysics.phy-astr.gsu.edu/hbase/geoopt/lenseq.html |title=Thin Lens Equation |work=Hyperphysics |first=Carl R. |last=Nave |publisher=Georgia State University |accessdate=March 17, 2015}}</ref><ref>{{cite web |url=http://dev.physicslab.org/Document.aspx?doctype=3&filename=GeometricOptics_ThinLensEquation.xml |title=Resource Lesson: Thin Lens Equation |work=PhysicsLab.org |first=Catharine H. |last=Colwell |accessdate=March 17, 2015}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.physicsclassroom.com/class/refrn/Lesson-5/The-Mathematics-of-Lenses |title=The Mathematics of Lenses |work=The Physics Classroom |accessdate=March 17, 2015}}</ref>
:<math> \frac{1}{S_1} + \frac{1}{S_2} = \frac{1}{f} </math>
 
Sipas këtij ekuacioni vlera reciproke e largësisë fokale të thjerrës është e barabartë me shumën e vlerave reciproke të largësisë së trupit nga thjerra (S<sub>1</sub>) dhe largësisë së fytyrës nga thjerra (S<sub>2</sub>).
==Llojet e thjerra ve të thjeshta==
[[File:Lens2ita.png|thumb|400px|LLojet]]
thjerra t klasifikohen nga lakimi i dy sipërfaqeve optike. Një thjerrë është ''bikonvekse '' (ose ''dy-konvekse '', ose thjësht ''konvekse '') nëse dy sipërfaqet e saj janë konvekse. Nëse dy sipërfaqet kanë rreze të njëjtë të lakueshmërisë, thjerra është ''ekuikonvekse ''. thjerra me dy sipërfaqe konkave është ''bikonkave '' (ose thjesht ''konkave ''). Nëse njëra nga sipërfaqet është e rrafshët, thjerra është ''plan-konvekse '' ose ''plan-konkave '' varësisht nga sipërfaqja tjetër. Një thjerrë me një sipërfaqe konvekse e një konkave quhet ''konvekse-konkave '' ose ''meniscus ''. Ky është tipi i thjerra ve që më së shumti përdoret në thjerrat korrektuese.
 
 
===Llojet e tjera===
==Referencat==
<references />
 
[[Kategoria:Optikë]] [[Kategoria:Fizikë]]
[[Kategoria:Fizikë]]