Dallime mes rishikimeve të "Truri"

2 bytes removed ,  5 vjet më parë
rregullim i sintaksës
(rregullim i sintaksës)
[[Skeda:Cat brain.jpg|thumb|200px|Truri i [[Macja|maces]].]]
[[Skeda:Mouse brain.jpg|thumb|80px|Truri i [[miu]]t.]]
'''Truri''' ([[Latinishtja|lat]]. ''cerebrum'' dhe [[Greqisht|greq]]. ἐγκέφαλον - ''enkefalon'' - "në kokë" ) tek [[njeriu]] dhe [[Kafsha|kafshët]] [[Kurrizorët|kurrizore]] është pjesa e [[trupi]]t që gjendet në [[Koka|kokë]] i mbrojtur nga [[kafka]] dhe [[cipa trunore]] dhe që shërben për kapjen, përpunimin dhe ruajtjen e njoftimeve të marra (në nje nivel të lartë) nëpërmjet [[Organi|organeve]] [[Shqisa|shqisore]] ([[Syri|syve]], [[Veshi|veshëve]], etj.) për t´i shndërruar në lëvizje që janë mjeti i ndërveprimit me mjedisin e jashtëm. Truri është qendra e kontrollit të [[Sistemi nervor qendror|sistemit nervor qendror]]. Truri te shumica e kafshëve është i vendosur në kokë pranë aparatit shqisor dhe gojës. Kafshët [[Jokurrizorët|jokurrizore]] nuk zotërojnë një tru qendror apo një grumbull të veçuar [[Ganglioni|ganglionesh]]. Truri është një organ tejet i ndërlikuar. Truri i njeriut ka 100 bilion neurone, por me e redesishme eshte lidhja e tyre afersisht 1 katerlion lidhje. [[Neuroshkenca]] është studimi shkencor i trurit dhe gjithë sistemit nervor.
 
Truri ndahet ne disa grupe:
 
Zhvillimi i trurit , posaçërisht i atij të përparmë , më së shumti ka përparuar tek gjitarët.Derisa tek rruazorët më primitivë truri i përparmë është më i pa zhvilluar krahasuar me trurin e mesëm dhe të vogël , te gjitarët , sidomos te primatët , truri i përparmë mbulon gati të gjitha pjesët tjera të trurit.Derisa te rruazorët primitivë truri i përparmë është qendër e nuhatjes , te rruazorët edhe shumë qendra të tjera nervore.Truri i përparmë përfshin pjesën më të madhe të kafkës , duke mbuluar pjesët e tjera.
Paraqitja e gjumit është karakteristikë e rruazorëve që është në lidhshmëri me koren e trurit të përparmë.<ref>Biologjia , ISBN: 9951-06-087-0 , Dauti Esad</ref>
 
== Zona e frikes ne tru ==
 
 
Ndonjëherë frika here-herë na vë zjarrin nën këmbë dhe ndonjë herë tjetër na jep kurajo për të përballuar një rrezik.
 
 
Tre reagime të ndryshme që nuk i zgjedhim me ndërgjegje por që vendosen nga disa neurone të vecanta që quhen qeliza të tipit I, të pranishme në zonën celebrale të amigdalës. Këtë e zbulon një shkrim i publikuar në revistën “Neuron”, fryt i punës së kërkuesve të “European Molecular Biology Laboratory” të Romës.
 
== Gjetja e "busulles morale" ==
[[Skeda:Busulla morale e trurit.jpg|thumb|right|250px|]]
 
Kohët e fundit shkencëtarët kanë zbuluar 'busullën morale "në trurin e njeriut, në zonën prapa veshit të djathtë, e cila konsiderohet se kontrollon vlerësimin e sjelljeve ndaj njerëzve të tjerë.