Ndryshimi mes inspektimeve të "Perandoria Osmane"

6.386 bytes added ,  3 vjet më parë
v
U kthye versioni 1683050 i bërë nga 79.106.209.89 (diskutimet)
v (U kthye versioni 1683050 i bërë nga 79.106.209.89 (diskutimet))
{{per permiresim|8 Mars 2009}}
{{pa referenca|8 Mars 2009}}
{{Infobox former country
|native_name =
|conventional_long_name = Perandoria Osmane<br>دَوْلَتِ عَلِيّهٔ عُثمَانِیّه<br>Devlet-i Âliyye-i Osmâniyye
|common_name =
|continent = Europe
|region = Ballkani
|country = Shqipëria, Serbia, Kosova, Greqia, Maqedonia, Mali i Zi
|era =
|status =
|status_text = <!--- A free text to describe status the top of the infobox. Use sparingly. --->
|empire =
|government_type = '''Monarkia Absolute'''<br>(1299-1876)<br>(1878-1908)<br>(1920-1922)<br>'''Monarki Kushtetuese'''<br>(1876-1878)<br>(1908-1920)
<!--- Rise and fall, events, years and dates --->
<!-- only fill in the start/end event entry if a specific article exists. Don't just say "abolition" or "declaration"-->
|year_start = 1299
|year_end = 1923
|year_exile_start = <!--- Year of start of exile (if dealing with exiled government - status="Exile") --->
|year_exile_end = <!--- Year of end of exile (leave blank if still in exile) --->
|event_start = Themelimi
|date_start =
|event_end = [[Turqia|Republika e Turqisë]] themeluar
|date_end =
|event1 = <!--- Optional: other events between "start" and "end" --->
|date_event1 =
|event2 =
|date_event2 =
|event3 =
|date_event3 =
|event4 =
|date_event4 =
|event_pre = <!--- Optional: A crucial event that took place before before "event_start"--->
|date_pre =
|event_post = <!--- Optional: A crucial event that took place before after "event_end"--->
|date_post =
<!--- Flag navigation: Preceding and succeeding entities p1 to p5 and s1 to s5 --->
|p1 =
|flag_p1 =
|image_p1 = <!--- Use: [[File:Sin escudo.svg|20px|Image missing]] --->
|p2 =
|flag_p2 =
|p3 =
|flag_p3 =
|p4 =
|flag_p4 =
|p5 =
|flag_p5 =
|s1 =
|flag_s1 =
|s5 =
|flag_s5 =
|image_flag = Ottoman flag alternative 2.svg
|flag_alt = <!--- Alt text for flag -->
|flag = Flamuri Osman
|flag_type =
|image_coat = Osmanli-nisani.svg
|coat_alt = <!--- Alt text for coat of arms --->
|symbol = <!--- Link target under symbol image. Default: Coat of arms of {{{common name}}} --->
|symbol_type = <!--- Displayed text for link under symbol. Default "Coat of arms" --->
|image_map = OttomanEmpireIn1683.png
|image_map_alt =
|image_map_caption = Perandoria Osmane në vitin 1683
|image_map2 = <!-- If second map is needed - does not appear by default -->
|image_map2_alt =
|image_map2_caption =
|capital = Sögüt<br>(1299-1335)<br>[[Bursa]]<br>(1335-1363)<br>[[Adrianopoja]]<br>(1335-1453)<br>[[Stamboll]]<br>(1453-1922)
|capital_exile = <!-- If status="Exile" -->
|latd= |latm= |latNS= |longd= |longm= |longEW=
|national_motto = دولت ابد مدت<br />Devlet-i Ebed-müddet<br />(Shteti i Përjetshëm)
|national_anthem =
|common_languages = [[Osmanishtja]]
|religion = [[Islami]]
|currency = [[Akçe]], Para, Kurus, Lira, Sultanî
<!--- Titles and names of the first and last leaders and their deputies --->
|leader1 = [[Osmani i I]] (i parë)
|leader2 = Mehmet VI (i fundit)
|leader3 =
|leader4 =
|year_leader1 = 1299-1326
|year_leader2 = 1918-1922
|year_leader3 =
|year_leader4 =
|title_leader = Sulltan
|representative1 = <!--- Name of representative of head of state (eg. colonial governor) --->
|representative2 =
|representative3 =
|representative4 =
|year_representative1 = <!--- Years served --->
|year_representative2 =
|year_representative3 =
|year_representative4 =
|title_representative = <!--- Default: "Governor"--->
|deputy1 = [[Murati i I]] (i parë)
|deputy2 = Abdülmecid II (i fundit)
|deputy3 =
|deputy4 =
|year_deputy1 = 1362-1389
|year_deputy2 = 1922-1924
|year_deputy3 =
|year_deputy4 =
|title_deputy = Kalifat
|title_representative = <!--- Default: "Governor"--->
|deputy1 = Aladdin Pasha (i parë)
|deputy2 = Ahmet Tevfik Pasha (i fundit)
|deputy3 =
|deputy4 =
|year_deputy1 = 1320-1331
|year_deputy2 = 1920-1922
|year_deputy3 =
|year_deputy4 =
|title_deputy = [[Lista e vezirëve të Perandorisë Osmane|Vezir i Madh]]
<!--- Legislature --->
|legislature = Kuvendini Osmanet
|house1 = Senat
|type_house1 =
|house2 =
|type_house2 =
<!--- Area and population of a given year --->
|stat_year1 = 1856
|stat_area1 =
|stat_pop1 = 35,350,000
|stat_year2 = 1906
|stat_area2 =
|stat_pop2 = 20,884,000
|stat_year3 = 1912
|stat_area3 =
|stat_pop3 = 24,000,000
|stat_year4 = 1683
|stat_area4 = 5.200.000
|stat_pop4 =
|stat_year5 = 1914
|stat_area5 = 1.800.000
|stat_pop5 =
|footnotes = <!--- Accepts wikilinks --->
}}
 
'''Perandoria Osmane''' ([[1299]] - [[1923]]), është shteti paraardhës i Republikës së [[Turqia|Turqisë]] së sotme dhe një nga perandoritë më të mëdha të historisë. Përfshinte 22,9 milion km² në majë të lulëzimit në [[Shekulli XVI|shekullin XVI]] duke mbajtur të pushtuara viset nga Afrika Veriore, Lindja e Afërt, Kaukazi deri në [[Evropa|Evropë]]. Ishte rivali kryesor i shteteve evropiane kundër të cilave ndërmori shumë fushata ushtarake. Brenda perandorisë mbizotëronte rendi ushtarak dhe aristokracia e zgjedhur e padishahut ose sulltanit, sovranit të shtetit.Një ndër sundimtarët më të fuqishem ishte Sulltan Sylejmani ndryshe nga turqit quhej Kanuni.
[[Leonit pashë oksulli]]
Shekujt XVI dhe XVII ishin kulmi i lulëzimit të kësaj perandorie, ndërsa në shekujt XVIII dhe XIX luftërat e shpeshta me Rusinë dhe Austro-Hungarinë shënojnë rënien. Përfshirja në Luftën e Parë Botërore, në krah me fuqitë qendrore, Austro-Hungarinë dhe Perandorinë Gjermane, osmanëve iu solli shkatërrimin e plotë të perandorisë së tyre. Lëvizjet nacionaliste turke shpallën Republikën e Turqisë në territorin e mbetur, i cili kryesisht banohej nga populli turk.
 
== Shtrirja Gjeografike ==
[[Skeda:Rise and Fall of the Ottoman Empire 1300-1923int.gif|thumb|right|Perandoria Osmane]]
 
 
== Historia ==
Fuqitë e Mëdha vazhdonin të ndërhynin në punët e brendshme të shtetit osman për shumë probleme. Një nga këto ishte çështja greke. [[Anglia]] nuk dëshironte luftën e Rusisë kundër shtetit osman. Qeveria angleze dhe ruse nënshkruan një protokoll të ashtuquajtur protokolli i Petërburgut ([[4 janar]] [[1826]]).
Perandoria Osmane që prej mesit të shekullit XIX shkonte drejt rënies.Ndikim të madh në rënien e saj pati edhe Pavarësia e Shqipërisë me [[1912]] dhe kështu me 1913 Perandoria Osmane thuajse u largua përgjithmonë nga Ballkani.Me 1923 Perandoria Osmane u bë Republike dhe sundimi si Perandori Otomane kishte mbaruar.
 
== Bibliografia ==
* Marre nga PETRIKA THENGJILLI ''"Historia e Perandorisë Osmane"'' Tiranë 1997, fq. 177-197
 
== Lidhje të jashtme ==
* [http://www.euratlas.com/history_europe/europe_map_1600.html Harta e perandorisë osmane]
 
== Referenca ==
<references/>
 
{{his-cung}}
{{Sanxhaqet Osmane}}
 
[[Kategoria:Perandoria Osmane]]