Ndryshimi mes inspektimeve të "Haxhi Zeka"

43 bytes added ,  2 vjet më parë
v
ska përmbledhje të redaktimeve
v
{{Ky artikull|Ky artkiull merrret me patriotin shqiptar '''Haxhi Zeka'''. Për persona tjerë me të njëjtin emër shiko [[Haxhi Zeka (kthjellim)]]}}
[[Figura:Haxhi Zeka.JPG|thumb|Haxhi Zeka]]
'''Haxhi ZekaZekë Byberi''' (i njohur në histori '''Haxhi ZekëZeka''' Byberi([[Shoshan]], [[20 dhjetor]] [[1832]] - [[Pejë]], [[21 shkurt]] [[1902]]) ështëka qenë udhëheqës i shquar i LëvizjesLëvizjeve Kombëtare Shqiptare, luftëtar dhe organizator i kryengritjeve popullore antiosmane në [[Kosovë]]. Ishte djali i Mehmet Abedinit (Byberi) nga Shoshani dhe Zelfije Docit nga Deçani.<ref name= "HZ" />
 
==Biografi==
Lindi më 20 dhjetor në fshatin [[Shoshan]] të [[Malësia e Gjakovës|Malësisë së Gjakovës]]<ref name="Fishta2006">{{cite book|author=Gjergj Fishta|title=The Highland Lute|url=http://books.google.com/books?id=j7tLgANw8hAC&pg=PA472|accessdate=29 November 2012|date=3 March 2006|publisher=I.B.Tauris|isbn=978-1-84511-118-2|pages=472–}}</ref>, prej ngadjali ui shpërngul me familjen në [[Pejë]].Mehmet IshteAbedinit një(Byberi) nga organizatorëtShoshani edhe [[LidhjaZelfije e Prizrenit|Lidhjes Shqiptare të Prizrenit]] dhe njëDocit nga luftëtarëtDeçani.<ref name="HZ" /> vendosur për autonominëFamilja e [[Shqipëria|Shqipërisë]] dhe mbrojtjen e tërësisë së saj territoriale. Në Kuvendin e parë të Lidhjes, më 10 qershor 1878,tij u zgjodhshpërngul anëtarme i Komitetit Qendror të saj. Mori pjesë, si komandant ushtarak,familjen krye të forcave të Lidhjes në aksionin e [[GjakovëPejë]]s, në shtator 1878 kundër Mehmet Ali Pashës. Krahas udhëheqësve të tjerë politikë e ushtarakë të Lidhjes luftoi në fund të 1879-ës dhe në fillim të 1880-ës për mbrojtjen e [[Plava|Plavës]] dhe të [[Gucia|Gucisë]] kundër forcave të [[Mali i Zi|Malit të Zi]]. Në pranverën e vitit 1881 mori pjesë në betejat kundër ushtrisë së Dervish pashës.
 
Ishte një nga organizatorët e [[Lidhja e Prizrenit|Lidhjes Shqiptare të Prizrenit]] dhe një nga luftëtarët më të vendosur për autonominë e [[Shqipëria|Shqipërisë]] dhe mbrojtjen e tërësisë së saj territoriale. Në Kuvendin e parë të Lidhjes, më 10 qershor 1878, u zgjodh anëtar i Komitetit Qendror të saj. Mori pjesë, si komandant ushtarak, në krye të forcave të Lidhjes në aksionin e [[Gjakovë]]s, në shtator 1878 kundër Mehmet Ali Pashës. Krahas udhëheqësve të tjerë politikë e ushtarakë të Lidhjes luftoi në fund të 1879-ës dhe në fillim të 1880-ës për mbrojtjen e [[Plava|Plavës]] dhe të [[Gucia|Gucisë]] kundër forcave të [[Mali i Zi|Malit të Zi]]. Në pranverën e vitit 1881 mori pjesë në betejat kundër ushtrisë së Dervish pashës.
Së bashku me [[Sulejman Vokshi]]n dh Kadri Bajrin, Haxhi Zeka më 1884-1885 udhëhoqi kryengritjet antiosmane të shqiptarëve të Kosovës, që synonin të rimëkëmbnin Lidhjen dhe të vinin në jetë idetë e saj autonomiste. Më 1893. Haxhi Zeka me [[Bajram Curri]]n organizuan kryengritjen që përfshiu Pejën, Gjakovën e vise të tjera të Kosovës kundër dhunës ekonomike e politike të sunduesve osmanë. Për veprimtarinë e tij atdhetare, më 1893 u thirr ne Stamboll ku u mbajt i arrestuar deri në vitin 1896.<ref name= "HZ">Historia e Popullit Shqiptar II, Instituti i Historisë dhe i Gjuhësisë, Universiteti Shtetëror i Tiranës, Tiranë, 1979</ref>
 
Së bashku me [[Sulejman Vokshi]]n dhdhe Kadri Bajrin, Haxhi Zeka më 1884-1885 udhëhoqi kryengritjet antiosmane të shqiptarëve të Kosovës, që synonin të rimëkëmbnin Lidhjen dhe të vinin në jetë idetë e saj autonomiste. Më 1893. Haxhi Zeka me [[Bajram Curri]]n organizuan kryengritjen që përfshiu Pejën, Gjakovën e vise të tjera të Kosovës kundër dhunës ekonomike e politike të sunduesve osmanë. Për veprimtarinë e tij atdhetare, më 1893 u thirr ne Stamboll ku u mbajt i arrestuar deri në vitin 1896.<ref name= "HZ">Historia e Popullit Shqiptar II, Instituti i Historisë dhe i Gjuhësisë, Universiteti Shtetëror i Tiranës, Tiranë, 1979</ref>
 
Më 1896-1900 u vu në krye të luftës së popullit shqiptar për autonominë e Shqipërisë dhe mbrojtjen e tërësisë territoriale të vendit. Udhëhoqi qëndresën e armatosur popuIlore që shpërtheu në Kosovë në vitin 1897 dhe themeloi "Besëlidhjen shqiptare"(1897). Në bashkëpunim me Komitetin Shqiptar të Stambollit të kryesuar nga Sami Frashëri dhe atdhetarët e tjerë brenda dhe jashtë atdheut, Haxhi Zeka organizoi më 23-29 janar 1899 Kuvendin e Pejës që themeloi Lidhjen Shqiptare të Pejës dhe u zgjodh kryetar i Komitetit të saj. Në prill-maj 1899 mori masat për thirrjen e një Kuvendi tjetër të përgjithshëm të Lidhjes Shqiptare mbajtja e të cilit u pengua nga Porta e Lartë. Pa marrë parasysh kundërshtimet e Stambollit dhe pengesat e Fuqive të Mëdha e të qarqeve shoviniste fqinje, Haxhi Zeka i vazhdoi përpjekjet për forcimin e Lidhjes gjatë gjithë vitit 1900 derisa ushtria osmane e shtypi atë.
7.597

edits