Dallime mes rishikimeve të "Drama"

20 bytes removed ,  4 vjet më parë
v
ska përmbledhje të redaktimeve
vNo edit summary
'''Drama''', ose '''Dramaturgjia''', është fjalë nga [[gjuha greke]] ''dráma (δράμα)'' që do të thotë '''"veprim"''' e cila pos [[Epika|epikës]] dhe [[Lirika|lirikës]] është shtylla e tretë e letërsisë, veprat dramatike njihen edhe si drama. Drama është [[Teatri|teatër]] i shprehur me fjalë.
Me termin e përgjithshëm ''Drama'' nënkuptojmë atë krijimtari letrare që shkruhet për tu shfaqur në teatër.Për këtë arsye autorët i përfillon rregullat e saj të ngurta , pa zbatimin e së cilave ajo nuk mund të jetë e suksesshme në skenë.
Drama është një nga gjinitë kryesore të letërsisë artistike.Tekstet e shkruara për teatër i quajmë dramë. Ashtu si përralla, tregimi, [[romani]] edhe drama ka një ngjarje kryesore.
 
Në kohërat e hershme mbizotëronte shkrimi i dramës në vargje por sot ajo shkruhet në prozë, pasi proza i ofron asaj më shumë mundësi shprehëse se sa poezia. Tematika e dramës është e afërt me atë të prozës (temetemë historike, temë shoqërore, temë erotike, temë filozofike etj.). Në varësi të tematikës kemi disa lloje dramash: dramë historike, dramë shoqërore etj. Konfliktet e dramës janë konflikte të zakonshme që ndodhin në jetën e përditshme njerëzore.
 
Si ndër tri dramat e para shqiptare janë : "Emira" e [[Anton Santori]]t 1885 , "Sofonisba" e [[JeronimeJeronim De Rada|Jeronime de Radës]]s , dhe "Besa" e [[Sami Frashëri]]t. Autorë Autorë tanëtjerë të dramës njihen Anton Santori , Sami Frashëri, Pashko Babi, [[Shtjefen GjeqoviGjeçovi]], [[Mihal Grameno]], [[Namik Delvina]], [[Kristo Floqi]], [[Gjergj Fishta]], [[Anton Pashku]], Haqif Mulliqi, Nebi Islami, [[Ekrem Kryeziu]], [[Rexhep Qosja]], Teki Dërvishi, [[Azem ShkrliShkreli]], Ymer Shkreli, Flamur Hadi, Fadil Hysaj, etj.
 
Veprat dramatike në përgjithësi ndahen në disa lloje:
 
==Drama Klasike==
'''Drama Klasike''' (greke e romake) është shkruar në vargje dhe është luajtur nëpër [[amfiteatër]] , disa prej së cilave ruhen edhe sot (Si në [[Butrint]] , përshembull që ishte koloni greke).
Drama Klasike kishte një ndërtim të ngurtë , mbështetur në rregulla të forta , prandaj kompozicioni i saj kalonte domsdo nëpër klto faza : Ekspozicioni , Thurja , Pika Kulmore , Peripecia dhe Zgjidhja.Një vepër dramatike zakonisht ndahet në pjesë më të vogla që quhen ''Akte'', prandaj kemi dramë me pesë akte , tri akte , me një akt ... , ndërkaq njësi edhe më e vogël është ''Skena'' , e cila shënon çdo hyrje e dalje të aktorëve në skenë.Meqë çdo dramë ngrihet mbi një konflikt , ai e bën edhe gjuhën e dramës specifike , më dinamike , më emocionale , jo të zakonshme.Vetëm Drama moderne arrit ta sillte në skenë njeriun , jetën dhe gjuhën e rëndomtë
 
244

edits