Ndryshimi mes inspektimeve të "Ligjet e Njutonit"

125 bytes removed ,  5 muaj më parë
Refuzoi 4 ndryshimet e fundit të tekstit (nga 79.106.209.121, 46.99.44.216, 79.106.127.63 dhe 79.106.228.209) dhe riktheu rishikimin 2023765 nga Klein Muçi
Etiketat: Redaktim nga celulari Redaktim në versionin web nga celulari
(Refuzoi 4 ndryshimet e fundit të tekstit (nga 79.106.209.121, 46.99.44.216, 79.106.127.63 dhe 79.106.228.209) dhe riktheu rishikimin 2023765 nga Klein Muçi)
'''Ligjet e Njutonit''' për lëvizjen janë tre [[Fizika|ligje fizike]] të cilat japin [[Relacioni|marrëdhëniet]] ndërmjet [[forca]]ve që veprojnë mbi një [[Objekt fizik|objekt]] dhe [[Lëvizja (fizikë)|lëvizjes]] së objektit. Ato u formuluan për herë të parë nga [[Isaac Newton|Isak Njutoni]] në veprën e tij kryesore ''[[Philosophiæ Naturalis Principia Mathematica|Philosophiae Naturalis Principia Mathematica]]'', e publikuar për here të parë në 5 korrik, [[1687]].<ref name=Principia>Shikoni ''Principia'' on line tek [http://ia310114.us.archive.org/2/items/newtonspmathema00newtrich/newtonspmathema00newtrich.pdf Andrew Motte Translation]</ref> Ligjet formojnë bazën e [[Mekanika klasike|mekanikes klasike]] dhe Njutoni i përdori ato për të shpjeguar shume fenomene të cilat studiojnë lëvizjen e objekteve fizike.<ref name=Motte>[http://members.tripod.com/~gravitee/axioms.htm Andrew Motte translation of Newton's ''Principia'' (1687) ''Axioms or Laws of Motion'']</ref> Në volumin e trete të veprës, Njutoni tregoi se si ligjet e lëvizjes, të kombinuara me [[Ligji gravitacional universal i Njutonit|ligjin universal të gravitacionit]], çojne në derivimin e [[Ligjet e Keplerit|ligjeve të Keplerit për lëvizjen e planeteve]].
 
== Ligji i parë i Isac Njutonit==
{{Cquote|}}
{{Cquote|''Çdo trup ruan gjëndjen e të qënit në pushimprehje ose të lëvizjes drejtvizore të njëtrajtshme, përsa kohë mbi të nuk veprojnë forca të jashtme.''}}
 
Ky ligj pohon se nëse [[forca rezultante]] (shuma vektoriale e të gjitha forcave që veprojnë mbi një trup) është zero , atëhere shpejtësia e trupit është konstante. Si rrjedhojë e kësaj del se:
== Ligji i dytë i Njutonit==
 
{{Cquote|Lex II: ''Mutationem motus proportionalem esse vi motrici impressae, et fieri secundum lineam rectam qua vis illa imprimitur.'' }}Nesenese nje trup me mase m vepron forca f , nxitimi eshte ne perpjestim te drejt me intensitetin e forces dhe ne perpjestim te zhdrejt me masen e trupit.{{Cquote|''Ndryshimi i vrullit të një trupi është proporcional me impulsin që vepron mbi trupin, kjo ndodh përgjatë një vije të drejtë përgjatë së cilës impulsi vepron.''}}
 
Ligji i dytë pohon se [[forca rezultante]] [[mbi]] mbi një thërrmijë është e barabartë me shpejtësinë e ndryshimit (derivatin kohor) të vrullit në një kënd reference inercial. Duke përdorur simbolikën moderne, ligji i dytë i Njutonit mund të shkruhet si një [[Ekuacioni diferencial|ekuacion diferencial]] [[vektori (gjeometri)|vektorial]]:
 
== Ligji i tretë i Njutonit ==
''Për çdo forcë ekziston gjithmonë një kundërvepim i barabartë me kah të kundërt: ose për forcat e dy trupave mbi njëri tjetrin janë gjithmonë të njëjta dhe në drejtime të kundërta.P.SH. nëse ushtrojmë një forcë ne mur me dorë muri do ti kundërveprojë dorës kjo ndodh edhe tek trupat elastik.''
 
[[Skeda:Skaters showing newtons third law.svg|thumb|right|250px|Ligji i tretë i Njutonit. Forcat e skiatorëve kanë madhësi të barabartë dhe drejtime të kundërta]]