Dallime mes rishikimeve të "Arsimi parashkollor"

v
ska përmbledhje të redaktimeve
vNo edit summary
[[Skeda:Tawau_Sabah_Tadika-Holy-Trinity-22.jpg|parapamje|Një kopsht fëmijësh në [[Malajzia|Malajzi]] ]]
[[File:Bundesarchiv Bild 183-37156-0001, Beenz, Erntekindergartengruppe.jpg|thumb|Një [[Kopshti i fëmijëve|kopsht fëmijësh]] në [[Gjermania|Gjermani]] në vitin 19361956.]]
'''Arsimi parashkollor''' përfshin arsimimin dhe edukimin e fëmijëve të moshës parashkollore, ose periudhën prej moshës 6 (gjashtë) muaj e deri sa ata të fillojnë shkollën fillore ose ndryshe, përfshin fëmijët ndërmjet moshës 2½ deri 6 vjet, e që paraqet periudhën para fillimit të [[Arsimi i detyrueshëm|arsimit të detyrueshëm]] në [[Shkolla fillore|shkollë fillore]].
 
Në vitin 1779, [[J. F. Oberlin|Johann Friedrich Oberlin]] dhe Louise Scheppler themeluan në [[Strasburg]] një institucion për kujdesin dhe edukimin e fëmijëve parashkollorë prindërit e të cilëve punonin gjatë ditës. <ref>Samuel Lorenzo Knapp (1846), ''Female biography: containing notices of distinguished women'' Philadelphia: Thomas Wardle. p. 230</ref> Në të njëjtën kohë, në vitin 1780, institucione të ngjashme për foshnje u krijuan në [[Bavaria|Bavari]] <ref>Manfred Berger, [http://www.kindergartenpaedagogik.de/414.html "Kurze Chronik der ehemaligen und gegenwärtigen Ausbildungsstätten für Kleinkindlehrerinnen, Kindergärtnerinnen, Hortnerinnen ... und ErzieherInnen in Bayern"] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130904234012/http://www.kindergartenpaedagogik.de/414.html |date=4 September 2013 }} in '‘Das Kita-Handbuch ‘‘, ed. Martin R. Textor</ref> Ndërkaq, në vitin 1802, Pauline zur Lippe themeloi një qendër parashkollore në [[Detmold]].
 
Në vitin 1816, [[Robert Owen]], një filozof dhe [[Pedagogjia|pedagog]], hapi shkollën e parë britanike të foshnjave në [[New Lanark]], Skoci. <ref name="vag75">{{Cite journal|last=Vag|first=Otto|date=March 1975|title=The Influence of the English Infant School in Hungary|journal=International Journal of Early Childhood|volume=7|issue=1|pages=132–136|doi=10.1007/bf03175934|language=en}}</ref> <ref>{{Cito web|url=http://www.newlanark.org/kids/index2.html|title=New Lanark Kids: Robert Owen|accessdate=1 December 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100815052526/http://www.newlanark.org/kids/index2.html|archivedate=15 August 2010|language=en}}</ref> <ref name="infed">[http://www.infed.org/thinkers/et-owen.htm Education in Robert Owen's New Society: the New Lanark Institute and schools]</ref> Në bashkëpunim me sipërmarrjen e tij për fabrikat Owen donte që fëmijëve t'u jepej një edukim i mirë moral në mënyrë që ata të ishin të aftë për punë. Sistemi i tij ishte i suksesshëm në edukimin e fëmijëve me njohuri elementare të shkrim-leximi dhe aritmetikës. <ref>{{Cito web|url=http://socialist-courier.blogspot.co.uk/2012/06/robert-owen-and-new-lanark.html|title=Socialist – Courier: Robert Owen and New Lanark|publisher=Socialist-courier.blogspot.co.uk|accessdate=27 November 2013|date=29 June 2012|language=en}}</ref>
 
[[ Samuel Wilderspin|Samuel Wilderspin]] hapi shkollën e tij të parë të foshnjave në Londër në vitin 1819, <ref>{{Cite book|url=https://archive.org/details/onimportanceedu00wildgoog|page=[https://archive.org/details/onimportanceedu00wildgoog/page/n237 3]|title=The Importance of Educating the Infant Poor|publisher=W. Simpkin & R. Marshall, Goyder, printer|year=1823|first=Samuel|last=Wilderspin|location=London|language=en}}</ref> dhe vazhdoi të themelojë edhe qindra institucione të tjera. Ai publikoi shumë shkrime mbi këtë temë dhe veprimtaria e tij u bë model për shkollat e foshnjave në të gjithë Britaninë e Madhe. Loja ishte një pjesë e rëndësishme e sistemit të edukimit sipas Wilderspin. Ai konsiderohet si mësuesi i parë që përdori [[ Shesh lojërash|sheshin e lojërave]] në [[Mësimdhënia|procesin mësimor]]. Në vitin 1823, Wilderspin botoi veprën me titull ''Mbi Rëndësinë e Edukimit të Fëmijëve të Varfër - On the Importance of Educating the Infant Poor'', bazuar në shkollë. Ai filloi të punojë për Shoqërinë e Shkollave të Foshnjave vitin pasues, duke informuar të tjerët për pikëpamjet e tij. Ai gjithashtu shkroi edhe veprën me titull "''Sistemi i Foshnjoreve - The Infant System''", në të cilet flet për zhvillimin e fuqive fizike, intelektuale dhe morale për të gjithë fëmijët nga një deri në shtatë vjeç".
 
== Institucionet parashkollore ==
* [[Çerdhe fëmijësh]]
* [[Kopshti i fëmijëve]]
* [[Institucion arsimor]]
* [[Pedagogjia parashkollore]]