Ndryshimi mes inspektimeve të "Eposi i kreshnikëve"

 
== "[[Fuqia e Mujit]]" ==
Lum e lum perpër t’lumin Zot,
Nu’jem kanekanë e Zoti na ka dhanedhanë !
Kurr ish’kaneish’kanë Muja djaledjalë i ri,
M’a kish cue baba n’rroge tu njizotni ;
 
Rruge as shtek pa njofte nuk ka lanë
 
M’i conçon lopetlopët gjithhere ku s’i’n kanë
‘I nate lopetlopët cobanit i paskan hupe
E tu shpija nu’ka mujte me dredhe
Buze nji shkambit m’u ndalendalë asht ngushtue
 
Asht ule djali aty për me fjete
Po i pajton tuj i pekunde
E t’dy djepat ika vun në gjumë
Bardhe si drita dy Zana atehereatëherë kanekanë ardhe
- Ty, qysh te thonethonë – Mujon e kan pvete-
Zo’ ! c’te ka pru n’ket vend e shka t’ka trete !-
 
Muja atëherë shka u ka thanethanë
Rrogtar lopesh un kam qillue
Për gjith dite kto bjeshke i kam kerkue
Mue rreziku sot ka ardhe me me ndeshe
M’kan hupe lopetlopët, e askund s’kam mujte më i gjete
Ktu m’xu nata e u ngja për me fjete
S’mylla sy prej vajit, qi kam ndie
Ishin kanekanë tuj kajte keta dy fmi
Kurrkund carje fmia nu’m’kan lanë
 
M’u kan dhimte e jam hudhe me i pajtue
I pajtova e sa grima n’gjume i kam vdue
Po Zo’ ! shka jeni me gjithegjithë ket drite ?-
- Zana jemi, Mujo, tuj shetite,
- Tuj u sjelle na njërzvet me u ndihmue,
Ti c’farec’farë ndere, Mujo, po na lype ?
Qi dy djepat na ike vu në gjumegjumë ?
A don force, Mujo, me qindrue ?
A don lufte, Mujo, me luftue ?
A don gja, Mujo, a don mall ?
A don,dije, Mujo a don gjuhe ?
Lyp shka te duesh Mujos te i kan thanethanë
Kqyr Muji atehereatëherë c’ka qite e ka thanethanë :
- Shpesh po m’ngucin cobanija
Shum inad cobajt si me kanekanë
 
Paj me force me ja u kalue un due
Njana shoqes Zanat atehereatëherë i kan thanethanë :
- Tamel gjiut Mujit perpër me i dhanedhanë
Tamel gjiut i kan dhanedhanë me pi
Me tri pika djalin m’a kan ngri
E ika fale Zoti kaq fuqi
Sa me e luejte shkambin ma t’madhin
- Kape gurin ! - Zanat i kan thanethanë
Njimi okesh e ma guri ish’kaneish’kanë
 
E ka kap gurin njimi okesh
Badihava peshue me duer e ka ;
Der n’nye t’kames vec e n’mujt ma
Njana shoqes Zanat atehereatëherë i kanekanë thanethanë :
- Edhe do tamel Mujos me i a dhanedhanë
E ka marre tamlin Muji e e ka pi
E ka kape gurin me e peshue
E ka ugje prap n’toke e ka pushue
 
Kqyre Zana sa mire ka thanethanë :
- Edhe pak gji Mujo me i a dhanedhanë
I ka dhanedhanë prap gji perpër me pi
Sa don Zoti t’i ka dhanedhanë fuqi
E e ka marre gurin me e peshue
Deri në shoge (brez) gurin e ka cue
E kan pa Zanat e kan kqyre
Njana tjetrestjetrës prap te i kan thanethanë :
- Opet (perseripërsëri) Mujit gji lypet me i dhanedhanë
 
E ka marre Muji gji me pi
O ! se c’po i ep edhe Zoti fuqi
Kenka ba si me kanekanë drangue
Ka marre gurin me e peshue
N’cep te krahit Muji e ka vdue
Njimi okesh gurit i ka qindrue
Njëna shoqes Zana c’ka i ka thanethanë :
- TjeterTjetër gji Mujit mos me i dhanedhanë :
Pse tjetertjetër gji Mujit perpër me i dhanedhanë
 
E batis dyrnjan ana-m’ane,
AtehereAtëherë Zanat Mujin po e zhgjertojne
Se sa t’vogelt’vogël qi po flasin :
PermbiPërmbi krye hana tuj i shikjue
PermbasPërmbas shkambit hija tu’u zgjatue
Sa miqsisht me te kan kuvendue
Kqyre Zanat, Mujit, shka i kan thanethanë :
- Probatin na, Mujo, duem me te xane :
Fol ti, Mujo tash qysh po thue ?-
E ka fale Zoti sabahin
Ferk e ferk Muji kanka cue
I ka gjet lopetlopët e në shpi ka shkue
N’fusheN’fushë t’Jutbines Muji kur a ra
Bytym shoket e mbledhun i ka pa
Se me Mujin aty i’n kenekenë msue
Me i a mujte Mujit tuj ladrue
Kqyre seri Muji shka ka ba :
I a ka nise me cobaj me ladrue
Send ma t’fortin me dore e ka kape
Pese konope perpjete i ka dhanedhanë
As kurrkush me fole nuk po flet
Se me thue kur po i bjen
Prej zotnis – tha – Mujit asht largue
Prej zotnis – burri kur asht da
Ka dredhe n’shpi - tha – nanen perpër me e pa
 
*Tha – I a ka nise Muji tuj punue
C’po e merr fryma rrapin e Jutbines !
Bore e madhe paska ra :
Randojne ahet perpër me u thye
KaneKanë cetinat vetemvetëm kreshtat
Ushtojne lugjet prej orteqesh
Prej orteqesh kah po bijne nder gropa
KaneKanë ra vashat me gja në lume
 
KaneKanë gjete lumin ngri akull
KaneKanë nise vashat me lype krojet
KaneKanë gjete krojet tane ngri hej !
Ka daledalë Muji me kreshnike
A thue ndeshet me ndoj gja malit
Sa shpejt diellin ma zu reja !
Ngrine trimat, u sharruen
Por n’breg t’lumit – kulla e Mujit
T’tane perpër darke Muji i ka ndalendalë
Kqyr cka bani Gjeto Basho Muji
E ka vu një barre dru t’vogelt’vogël në zjarr
Treqind vete prihere m’u nxeh…
Sa shpejt fryma burrave u ka ardhe
 
Sa shpejt gjaku trimave po u nxehet !
KaneKanë marre llafin e po llafiten
KaneKanë marre gazin e po gazmojne
KaneKanë nise trimat Mujin, po pyesin
- N’vater tande, Muje, kemi qëllue
mos na ki rande perpër nji fjale…
Qysh Halilin s’e martove ?…
Jane martue krejt mosha e tij…
Djemt’e tyne n’loje te tane kanekanë daledalë
 
A t’u dhimbsen paret perpër me i dhanedhanë ?
A t’u dhimben dasmat perpër me i ba ?
Tutna djalin dikush po na e rre
Shpesh e shpesh po bie n’Kotorre t’Reja
 
Ju t’pavllazen shoke s’keni qëllue
Kujt po i dhembe dasmat perpër vlla t’vet ?
Ky edhe s’asht or burra cub flligshish
Mire e njihni se asht daji trimnish-
AtehereAtëherë djali ka nise me fole
- Kah kam vlla e kah kam moter
vdeksha para n’u martofsha
se gjithegjithë grategratë e Krahines ku jane
se gjithegjithë vashat e Jutbines ku jane
 
bash si motra që po m’duken
Fytyra e saj si kuqet molla n’dege
Hunda e drejt-o si kalemi i Tushes
Goja evogele vogël si lulja që shperthen
Dhambet e bardhe si gurezit e lumit
Fill mbas shiut, kur po i shndrit dielli
Por n’qafe m’paci mor Bjeshket e Nalta
Kurrrkund nji shteg që nuk me late
PerPër me daledalë deri në Krajli !-
 
Sa mire nama bjeshket m’i paska gjue !
 
Cpo kendojne bilbilat n’mal
c’po lodrojne femija n’fushen’fushë
- Shpejt me daledalë te t’bani (stan në bjeshke)
se ka shperthye ahi ! –
AtehereAtëherë djali Mujit i ka thene :
- Qetash gjokun , Muje, ti me ma dhane…dhanë…
AtehereAtëherë djali i ka kcye gjokut n’shpine :
- T’mire u pafshim ! – Mujit i ka thanethanë
Ka marre rrugen perpër krali
 
Dy here djalin kurkush s’e ka pa
Kan e pyet bilbilat e malit
Pritni pak more zogjt e malit
Ju me kndue tjetertjetër pune s’keni
Hana sonte ka ndodhe zane
 
Ka nji ndore (ne mbrojtje) me percjelle…përcjelle…-
QatehereQatëherë djali sa kish ra n’breg t’lumit
Ka lidhe gjokun brenda në nji imshte (ahishte me drure te rinj)
Imshta ishte tane ahishte
Vete shatorret nëper muzg te nates po i lyp
Kur ta mbrrite te cadra e kuqe…
Ka zane vend permbaspërmbas nji lisi
Rranjët e lisit shpernda në lume …
Sa urtisht djali që po e msyn (sulmon)
Se ja vdesim te dy pernjihere
Ja te dy kemi shpetue !-
AtehereAtëherë djali brenda ka hy
E ka marre vasha perpër dore
Shpejt e shpejt te nj’ode i prin…
I ka zgjedhe nji pale petka ma te mirat…
Krejt si cike djali po ngjan…
N’breg te detit, permbipërmbi shkamb
Dymbedhjete katesh kulla e nalte
 
Latue shkambi prej mermeri
Aty gurrat me flladite
Aty kopshti me u mahite (perpër te kaluar kohen)
Aty velat me valzue (perpër te lundruar)
Me valzue perpër shpine te detit…
 
Me Halilin brenda kanekanë hy…
Sa fort shpejt kralica gati asht ba !…
Kur ka pa sokol Halilin
Edhe deren e ka shkrepe (ka hapur me force)
Fill te krali paska shkue…
- Te kanekanë ardhe cubat e Jutbines
e ty kullat t’i kanekanë zaptue
erzin marre, cikat cnjërezue ! -
 
t’dy prej krahu krajli i ka kape…
n’burgje t’thella Halilin e ka ndrye
rrugen e madhe Tanushes ia ka dhanedhanë
Mire po e ndal Jovani (një mik) e po e pyet :
- C’asht ky vaj Tanushe lum motra ? – i thote-
Se kso britme kure nuk kemi ndi !
- Rob kanekanë zane Halilin e Mujit
e mue rruget tata m’i ka dhanedhanë
 
ma perpër t’gjalle te shpia mos me kthye !…
Nji fjale Mujit te dera me ia cue
Me i ra mbrapa Halilit sa ma pare
T’madhe burri paska nise me qëshe :
 
- A t’kam thanethanë taraku (dem, mezat) i Kotorrit
se Kotorret kanekanë me ta hanger kryet ?…
Ka daledalë trimi në beden te kulles
Me nji kushtrim ka thirre Jutbine e Krahine
- S’kam cka u them more aget e mi
Me u shtrengue burra si te mundni
Se dita e vdekjes ma e veshtire nuk vjen ! –
KaneKanë ba ashtat trimat me ushtue
 
KaneKanë ba lumin trimat mu turbullue
KaneKanë ba gjoket trimat me fluturue
E t’jane kape te Kotorret e Reja…
Neper rane t’detit Muji i ka shpernda :
- Fjalen e mbrame në pac me e fole
se ty jeta m’at hu t’u ka sose !…
- Pese dekika (minuta) liri me me dhanedhanë :
 
TjeterTjetër t’mire në t’paret nuk na kanekanë lanelanë
Kurrnji nësh mos me vdeke në shtrat
Por me shpate m’u pre tuj kendue…-
Edhe duert mire ia shpengojne
Ia kanekanë dhanedhanë lahuten në dore
Kurrkush djaloshin vesh s’e ka marre
Krejt po e kendon kangen në gjue te pareve
Qaty Muji nëper fushefushë ka daledalë
E e ka ba nji piskame te madhe
 
Jane shembe kullat gjer në themele
U trand deti me hy brenda
KaneKanë gjemue malet si perpër mot t’lig !
Kurrnji trimat nuk po e lanelanë me ike
Lufte e rrepte aty që po bahet
Me dhambe trimat duen shoshojne me shkye
Gjalle me dore kralin e ka zane
Me shpin në hu ditet i mbaroi
QatehereQatëherë burrat kanekanë rroke unat (urat e zjarrit)
Shpejt qyteti ka marr zjarr
Ka marre zjarr krejt në fund e në maje
Sa fort Muji m’asht terbue !
Aspak dhimbe trimi s’po ka
As perpër kulla që rrenohen
As perpër t’vdekun që shkrumbohen !…
Tri here dielli ka prandue
Tri here hana ka ague
10.357

edits