Ndryshimi mes inspektimeve të "Spini"

6 bytes removed ,  10 vjet më parë
v
roboti ndryshoj: id:Spin; cosmetic changes
v (roboti shtoj: ast:Espín)
v (roboti ndryshoj: id:Spin; cosmetic changes)
Ne [[Fizika|fizike]] dhe [[Kimia|kimi]], '''spini''' është një tip [[momenti këndor]] me tipare jo klasike, i cili konsiderohet si veti themelore e trupit në ndryshim nga [[momenti këndor orbital]], i cili jep lëvizjen e [[Qëndra e masës|qëndrës së masës]] rreth një pike të jashtme. Spini i një thërrmije në thelb përfaqëson drejtimin e rrotullimit të saj rreth një boshti të caktuar, i cili në vetvete mund të përdoret për të përcaktuar magnetizimin e vetë thërrmijes.<ref>{{cite web|url=http://www.bnl.gov/rhic/spin_physics.htm|title= - RHIC|accessdate=6 July|accessyear=2008}}</ref> Edhe pse kjo veti speciale shpjegohet vetëm në mekanikën kuantike ''relativiste'' të [[Paul Dirac|Dirakut]], ajo luan nje rol shume të rëndësishëm edhe në mekaniken kuantike ''jo-relativiste'', psh., vetia përcakton strukturën e atomit.
 
Ne [[Mekanika klasike|mekanikën klasike]], cdo ''moment këndor i spinit'' për nje trup lidhet ne menyre te drejtperdrejte me rrotullimin perreth vetes, psh, [[rrotullimi]] i trupit rreth qendres se mases se vet. Per shembull, ''spini'' i [[Toka|Tokës]] është i lidhur me rrotullimin e saj te përditshëm rreth [[Poli gjeografik|boshtit polar]]. Nga ana tjeter, momenti kendor ''orbital'' i Tokës është i lidhur me lëvizjen e saj [[viti|vjetore]] rreth [[Dielli|Diellit]]t.
 
Në të vërtetë, në teorite klasike nuk ka një analog te drejtëpërdrejtë te vetisë vetjake te grimces qe ne mekaniken kuantike merr emrin ''spin''. Koncepti i kesaj vetije jo klasike te therrmijave elementare u propozua ne 1925 nga [[Ralph Kronig]], [[George Uhlenbeck]], dhe [[Samuel Goudsmit]]; duhet thene se emri kryesor qe lidhet me fenomenin e ''spinit'' ne fizike eshte [[Wolfgang Pauli]].
{{reflist}}
 
== Referenca ==
* {{cite book | author=Griffiths, David J.|title=Introduction to Quantum Mechanics (2nd ed.) | publisher=Prentice Hall |year=2004 |id=ISBN 0-13-111892-7}}
 
* {{cite book | author=Shankar, R. | title=Principles of Quantum Mechanics (2nd ed.) | publisher=Springer| year=1994 |id=ISBN 0-306-44790-8 |chapter=chapter 14-Spin}}
* {{cite book | author=Lawden, Derek | title=The Mathematical Principles of Quantum Mechanics | publisher=Dover| year=2005 |id=ISBN 0-486-44223-3}}
 
* "[http://www.sciam.com/article.cfm?articleID=0007A735-759A-1CDD-B4A8809EC588EEDF Spintronics. Feature Article]" in ''[[Scientific American]]'', June 2002
 
== Lidhje te jashtme ==
* [http://www.lorentz.leidenuniv.nl/history/spin/goudsmit.html Goudsmit on the discovery of electron spin]
* [http://www.nature.com/milestones/milespin/index.html Nature magazine Milestones in the field of 'spin' since 1896]
 
[[CategoryKategoria:Fizikë]]
 
[[CategoryKategoria:Koncepte fizike themelore]]
[[Category:Fizikë]]
[[CategoryKategoria:Mekanikë kuantike]]
[[Category:Koncepte fizike themelore]]
[[Category:Mekanikë kuantike]]
 
[[ar:دوران مغزلي (فيزياء)]]
[[hr:Spin]]
[[hu:Spin]]
[[id:Spin (fisika)]]
[[it:Spin]]
[[ja:スピン角運動量]]