Ndryshimi mes inspektimeve të "E ardhmja"

639 bytes added ,  10 vjet më parë
ska përmbledhje të redaktimeve
'''E ardhmja''' është pjesa e vijës së drejtë [[Koha|kohore]] që nuk ka ardhur ose ndodhur ende në [[Hapësirë-koha|përmasën hapësirë-kohën]]. Ana e kundërt e ardhmërisësë ardhmes është [[E kaluara|e kaluara]] apo [[e shkuara]] (pjesa e kohës, çastet dhe ngjarjet, që tashmë kanë ndodhur) dhe [[E tashmja|e tashmja]] (pjesa e ngjarjeve që po ndodhin pikërisht tani).
 
Në [[Filozofia e kohës|filozofinë e kohës]], [[tashmëria]] (prezentizmi) është besimi se vetëm e tashmja ekziston dhe se e ardhmja dhe e kaluara janë joreale, jo të vërteta.
 
Kur trajtohen tema të tilla si [[karma]], [[jeta e përtejme]], dhe [[eskatologjia]] fetë e konsiderojnë të ardhmen si çështje se cili do të jetë fundi i kohërave dhe i botës. Disa figura fetare kanë pandehur të kenë parë të ardhmen, si p.sh. [[Profeti|profetët]] dhe [[Shenjtori|njerëzit e shenjtë]] apo hyjnorë.
 
Përpjekjet e organizuara për të parathënë apo parashikuar të ardhmen mund të rrjedhin nga vëzhgimet e njerëzimit të lashtë të trupave qiellorë, të cilët ndryshonin vendndodhjen e tyre në modele të parathënshme. Ushtrimi i [[Astrologjia|astrologjisë]], sot konsiderohet shkencë e rreme, zhvilluar nga dëshira e njeriut për të parashikuar të ardhmen. Shumë nga shkencat natyrore mund të shihen si një përpjekje për të bërë parathënie e parashikime sasiore dhe të drejta për ngjarjet e së ardhmes.
 
Parashikimi i së ardhmes është një proces i vlerësimit të gjendjeve (situatave) të panjohura. Për shkak të elementëve të panjohur, në qendër të parathënshmërisë dhe parashikimit janë gjithmonë rreziku dhe pasiguria. Parashikimi statistikor është procesi i vlerësimit të situatave të panjohura. Mund të lidhet me vlerësimin të dhënave të kohë vijimsisë, kohëthurjes ose kohëgjatësisë.
 
Studimet rreth së ardhmes apo [[futurologjia]] është shkenca, mënyra dhe ushtrimet për të hamendësuar të ardhmen e mundëshme. Ushtruesit e saj modernë theksojnë rëndësinë e të ardhmeve të ndryshme dhe të shumëllojshme, sesa një të ardhme të qëndrueshme, dhe kufizimet e parashikimeve dhe mundshmërive, kundër krijimit të të ardhmeve të mundshme të parapëlqyera.
==E ardhmja në fizikë==
==E ardhmja në filozofi==
==E ardhmja dhe feja==
==Parashikimi i së ardhmes==
Përpjekjet e organizuara për të parathënë apo parashikuar të ardhmen mund të rrjedhin nga vëzhgimet e njerëzimit të lashtë të trupave qiellorë, të cilët ndryshonin vendndodhjen e tyre në modele të parathënshme. Ushtrimi i [[Astrologjia|astrologjisë]], sot konsiderohet shkencë e rreme, zhvilluar nga dëshira e njeriut për të parashikuar të ardhmen.
==Studimi i së ardhmes==
==E ardhmja në psikologji==
==E ardhmja në art e kulturë==
===E ardhmja në fanta-shkencë===
===Futurizmi ose ardhmërizmi===
==E ardhmja për njerëzimin==
<!--In art and culture, the future was explored in several art movements and genres. The futurism art movement at the beginning of the 20th century explored every medium of art, including painting, sculpture, poetry, theatre, music, architecture and even gastronomy. Futurists had passionate loathing of ideas from the past, especially political and artistic traditions. Instead, they espoused a love of speed, technology, and violence. Futuristic music involved homage to, inclusion of, or imitation of machines. Futurism expanded to encompass other artistic domains and ultimately included industrial design, textiles, and architecture. Science fiction writer Robert A. Heinlein defines sci-fi as "realistic speculation about possible future events, based solidly on adequate knowledge of the real world, past and present, and on a thorough understanding of the nature and significance of the scientific method."[6] More generally, science fiction is a broad genre of fiction that often involves speculations based on current or future science or technology.
<!--Religions consider the future when they address issues such as karma, life after death, and eschatologies that study what the end of time and the end of the world will be. Religious figures have claimed to see into the future, such as prophets and diviners. Organized efforts to predict or forecast the future may have derived from observations by early man of heavenly objects.
 
Future studies of futurology is the science, art and practice of postulating possible futures. Modern practitioners stress the importance of alternative and plural futures, rather than one monolithic future, and the limitations of prediction and probability, versus the creation of possible and preferable futures.
 
In art and culture, the future was explored in several art movements and genres. The futurism art movement at the beginning of the 20th century explored every medium of art, including painting, sculpture, poetry, theatre, music, architecture and even gastronomy. Futurists had passionate loathing of ideas from the past, especially political and artistic traditions. Instead, they espoused a love of speed, technology, and violence. Futuristic music involved homage to, inclusion of, or imitation of machines. Futurism expanded to encompass other artistic domains and ultimately included industrial design, textiles, and architecture. Science fiction writer Robert A. Heinlein defines sci-fi as "realistic speculation about possible future events, based solidly on adequate knowledge of the real world, past and present, and on a thorough understanding of the nature and significance of the scientific method."[6] More generally, science fiction is a broad genre of fiction that often involves speculations based on current or future science or technology.
 
Forecasting