Aeroporti i Plovdivit është aeroporti i qytetit të dytë më të madh në Bullgari, Plovdiv dhe është i 4-ti më i populluari i vendit pas Sofjes, Burgas dhe Varna . Mund të përmendet si Aeroporti i Plovdiv Krumovës, pas një fshati të vogël të vendosur 6km në jug-lindje larg nga qyteti në autostradën kryesore Plovdiv - Asenovgrad .

Aeroporti gjithashtu luan një rol jetësor në rast emergjencash dhe nganjëherë përdoret si një alternative për Aeroportin e Sofjes, i cili është pothuajse 150 km larg ose me makinë 1.5-orë në autostradën Trakja .

HistoriaRedakto

Fillimi i aviacionit civil në Plovdiv erdhi me fluturimin e parë provë midis Sofjes-Plovdiv-Yambol dhe Burgas në fillim të vitit 1928. Në vitin 1947 u kryen fluturime të përkohshme civile midis Sofjes dhe Plovdivit .

Më 2 tetor 1947, gazeta rajonale Fatherland Voice raportoi se gjatë një periudhe prej 45 ditësh ishin transportuar 1.500 pasagjerë, duke vërejtur se fluturimet ishin gjithmonë në kohë. Në maj 1948, filloi fluturimi i rregullt i kthimit midis Sofjes-Plovdiv-Bourgas dhe Varna. Në të njëjtën periudhë, ish-Regjimenti i Pestë i Ajrit u krijua në aeroport, dhe një zyrë biletash u vunë në përdorim. Fluturimi i parë u krye nga linja ajrore e Ballkanit Airlines me tipa aeroplanësh të quajtur TABSO, S-2 dhe me Li-2 . Gjatë Aeroportit Fair Plovdiv shërbeu një mesatare prej 25 avionësh në ditë.

Më 2 maj 1962, operacionet e aeroportit u zhvendosën në bazën ajrore Graf Ignatievo në veri të qytetit. Në Plovdiv u bë ristrukturimi i madh i objekteve të aeroportit.

Më 13 Shtator 1965, u hap një ndërtesë e re terminali dhe vitin e ardhshëm, një fermë e zgjeruar u vu në përdorim për trafikun e statutit të dimrit.

Gjatë këtyre viteve të para në vendndodhjen e re në perimetrin veri-perëndim të aeroportit, shërben për fluturime të planifikuara të udhëtarëve të brendshëm për në Bourgas, Varna, Targovishte, Rousse, Sofje dhe Gorna Oryahovitsa, me kryesisht avionë IL-14 .

Në vitet 1970, aeroporti pësoi përmirësim të konsiderueshëm dhe linja ajrore e ngarkesave Aeroflot Cargo filloi funksionimin e rregullt me IL-18, AN-12 dhe TU-154 . Në 1972 më shumë se 5000 ton ngarkesa ajrore kaluan nëpër aeroport. Më 18 Prill 1978, një IL-76 zbarkoi në aeroport, me një kapacitet të ngarkesës bruto të 40 tonë metrikë.

Fluturimet e planifikuara në vend u ndërprenë në vitin 1980, por fluturimet dimërore u rriten, gjë që përsëri çon në zhvendosjen e objekteve tokësore si ndërtesat teknike, pajisjet e furnizimit me energji elektrike, kullën e kontrollit të trafikut ajror dhe objektet administrative.

Më 18 Dhjetor 1982, mbërriti avioni i parë TU-134, një fluturim nga Amsterdami, fillimi i një epoke të re për Aeroportin e Plovdivit.

Më 25 Dhjetor 2009, filloi shërbimi i parë për një destinacion të planifikuar, Moskë. [1] Ky ishte fluturimi i parë i planifikuar që nga viti 1981. Aeroporti ka trajtuar 103.300 pasagjerë në 2015-ën.

RindërtimetRedakto

 
Terminali i vjetër i pasagjerëve
 
Terminali i ri i pasagjerëve

Edhe pse aeroporti operohet nga prona shtetërore Letishte Plovdiv EAD pista dhe platforma janë gjithashtu në pronësi të shtetit por terminali është pjesërisht privat. Kjo e bëri shumë të vështirë rinovimin e terminalit. Sot terminali është 58.08% në pronësi të Alfa Financial Holding (ish-pronar i këtyre aksioneve ishte firma zvicerane TADO ) dhe pjesa tjetër e aksioneve i përkasin shtetit "Mezhdunarodno letishte Plovdiv" EAD. Problemet në marrëveshje me pronarët privatë të terminalit sollën vendimin nga shteti për ndërtimin e terminalit të ri dhe zgjatjen e platformës. Procesi i rinovimit filloi në fillim të vitit 2009; shtrirja e platformës për 6 stenda shtesë avionësh është bërë nga Glavbolgarstroy dhe ndërtesa e re e terminalit nga një firmë lokale. Kostoja totale vlerësohet të jetë 20 milion EUR .

Ndërtesa e re e terminalit të pasagjerëve u hap zyrtarisht më 1 korrik 2009. [2] Me një sipërfaqe prej 6,750 meter katror, ka 10 tavolina kontrolli dhe 3 porta, dhe është krijuar për të trajtuar deri në 1.000 pasagjerë. [3]

Sipas konsulentëve britanikë nga Airport Strategy & Marketing, të cilët ishin punësuar për të hetuar mundësitë për zhvillimin e rrugëve të reja, ka interes të madh nga transportuesit me kosto të ulët si Ryanair dhe Wizz Air . Pavarësisht kësaj, Ryanair ka ndërprerë fluturimet në 2 rrugë ( Milano dhe Frankfurt ) në 2015 pas dy vitesh punë të qëndrueshme.

KoncesionetRedakto

Qeveria ka filluar procedurën e parë të koncesionit në vitin 2011, por nuk ka pasur kandidatë për të. Përpjekja e dytë për koncesion u bë në pranverën e vitit 2016 kur qeveria ka hapur një tender për një koncesion 35 vjeçar të aeroportit, por tenderi u anulua pak kohë për mosrespektimin e rregullave evropiane. Në dhjetor të 2016 qeveria hapi tenderin e tretë për koncesion. [4]

Lehtësira të tjeraRedakto

Baza Ajrore e KrumovësRedakto

Në anën perëndimore të aeroportit ndodhet Baza e 24-të Ajrore e Helikopterit të Forcave Ajrore Bullgare, me njësi Eurocopter AS 532, Mil Mi-24, Mil Mi-17 dhe Bell 206 .

Muzeu i Aviacionit PlovdivRedakto

Pranë bazës ajrore është muzeu i vetëm funksional i aviacionit në Bullgari. U hap në 1991, muzeu ka një koleksion të pasur aeroplanësh moderne të luftës së ftohtë dhe të tilla nga Mbretëria e Tretë Bullgare. Për shkak të buxhetit të ulët të shtetit, mbledhja ruhet kryesisht nga donacione. Muzeu është i arritshëm me makinë në rrugën për në aeroport dhe është rreth 100 metra nga stacioni hekurudhor Mavrudovo. Orari i punës për vizitorët është 9: 00–16: 00.

Linjat ajrore dhe destinacionetRedakto

 
Ryanair Boeing 737-800 në Aeroportin Plovdiv.
Statistikat e trafikut të pasagjerëve në Aeroportin Plovdiv
vit pasagjerët ndryshimet
1998 52702
1999 38811   26%
2000 37680   3%
2001 27627   27%
2002 26639   4%
2003 27379   3%
2004 37760   38%
2005 66168   75%
2006 93245   40%
2007 104130   12%
2008 61276   41%
2009 24919   59.3%
2010 26386   5.6%
2011 76835   191.2%
2012 87526   13.9%
2013 91000   4.5%
2014 103535   13.7%
2015 103300   0.2% [5]
2016 77649   24.8%
2017 91600   18%
2018 133654   45.6%
2019 (01.01. - 30.09. ) 60359   46.0%

Të tjeraRedakto

  • Aeroporti ishte vendi ku u realizua filmi amerikan 2012 The Expendables 2 .

ReferencatRedakto

  1. ^ "Първата целогодишна линия откриват на летище Пловдив по Коледа" (në bullgarisht). DarikNews.bg. Marrë më 26 shtator 2013.
  2. ^ "Откриха нов терминал на летище Пловдив" (në bullgarisht). Plovdiv.dir.bg. Marrë më 26 shtator 2013.
  3. ^ Plovdiv Airport at airport-technology.com[burim jo i besueshëm?]
  4. ^ http://www.bloombergtv.bg/novini/2016-12-28/otkriha-treta-protsedura-za-kontsesiya-na-letishte-plovdiv
  5. ^ "Archived copy". Arkivuar nga origjinali origjinali më 1 mars 2016. Marrë më 18 shkurt 2016. Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)Mirëmbajtje CS1: archived copy si titull (link)