Lufta e Koplikut ka qenë një konflikt i armatosur kundër ndërhyrjes ushtarake jugosllave në krahinën e Shkodrës zhvilluar në muajt korrik e gusht të vitit 1920. Forcat e qeverisë shqiptare dhe vullnetarët nën drejtimin e ministrit të Mbrendshëm Ahmet Zogolli, dhe drejtimit në terren të ushtarakëve Hamid Gjylbegu dhe Taip Shkodra bënë të mundur largimin e forcave jugosllave dhe mercenare.[1]

Lufta e Koplikut
Koplik war combined.jpg
Data26 korrik 1920-21 gusht 1920
Vendodhja
Rezultati fitorja shqiptare
Palët pjesëmarrëse
Flag of Albania (1914-1920).svg Republika e Shqipërisë Flag of FR Yugoslavia.svg Mbretëria Jugosllave
Komandantët dhe udhëheqësit
Flag of Albania (1914-1920).svg Ahmet Zogu
Flag of Albania (1914-1920).svg Hamid Gjylbegu
Flag of Albania (1914-1920).svg Taip Shkodra
Flag of FR Yugoslavia.svg Peter I
Fuqia ushtarake
Flag of Albania (1914-1920).svg 3,500 ushtar dhe vullnetar Flag of FR Yugoslavia.svg 30,000 ushtar
Viktimat dhe humbjet
Flag of Albania (1914-1920).svg 153 të vrarë Flag of FR Yugoslavia.svg 2,000+ të vrarë

Prapavija historikeRedakto

Pas zmbrapsjes së austro-hungarezëve më 31 tetor 1918, Shkodrën e kontrollonte forca ushtarake e aleatëve fitues të Luftës së Parë Botërore e komanduar nga gjenerali francez De Fortou.[2] Pas deklaratës së presidentit amerikan Udrou Uillson për moslënien mënjanë të çështjes së kufijve të Shqipërisë. Deklarata shprehte edhe se nuk do te pranohej ndonjë kompensim territorial në Shqipërinë Veriore në favor të jugosllavëve.[3] Me kërkesën e qeverisë së dalur nga kongresi i Lushnjes, më 11 mars 1920 gjenerali francez e la Shkodrën në menaxhimin e përlimtares dhe kryetarit të saj, Musa Juka.[4]

Kjo ndërhyrje synonte të shkëpuste një pjesë tjetër nga trualli shqiptar dhe ta detyronte qeverinë shqiptare të ndiqte një politikë projugosllave. Nga 26 korriku e deri më 21 gusht, forcat jugosllave pushtuan disa zona në malësitë e Shkodrës dhe arritën në Koplik. Nga kundërgoditja e forcave shqiptare agresorët u detyruan të tërhiqen në kufirin 1913-ës. Më 21 gusht forcat jugosllave shpërthyen sulm të ri dhe pushtuan Kelmendin, Kastratin, Shkrelin e Koplikun. Përballë qëndresës së vendosur të forcave shqiptare dhe e izoluar në arenën ndërkombëtare, qeveria jugosllave u detyrua të tërhiqej.[5]

ReferimeRedakto

  1. ^ Haklaj, Veli (2009). Kryengritja e Delvinës e vitit 1937. Tiranë: Kristalina-KH. fq. 297. ISBN 9995643103.
  2. ^ "Shkodra (Shkodër)". worldstatesmen.org (në anglisht).
  3. ^ Ahmetaj, Lavdosh; Sinani, Arsim (2014). "Wilson and European Policy in Albania (1918-1920)". SEEU Review (në anglisht). 10 (1): 129.
  4. ^ Nilaj, Marsel (2016). "Shkodra në Parlamentin Shqiptar në vitet 1920 – 1924 (phd)". fq. 5.{{cite web}}: Mirëmbajtja CS1: Gjendja e adresës (lidhja)
  5. ^ Studime historike. Akademia e Shkencave, Instituti i Historisë. 1990. fq. 225.