Maia Sandu

politikane moldave

Maia Sandu (lindur më 24 maj 1972) është një politikane moldave dhe presidente e zgjedhur e Moldavisë. Ajo është udhëheqësja aktuale e Partisë së Veprimit dhe Solidaritetit (PAS) dhe ish Kryeministre e Moldavisë nga 8 qershor 2019 deri më 14 nëntor 2019.[2] Më 12 nëntor 2019, qeveria e Sandu ra pas një votimi mosbesimi, me 63 (deputetë nga PSRM dhe PDM) nga 101 deputetë që votuan për mocionin e paraqitur nga PSRM.[3]

Maia Sandu
Maia Sandu - MUS2559 (cropped).jpg
Sandu në vitin 2019
Presidente e Moldavisë
Supozohet marrja e detyrës
23 dhjetor 2020
ParaardhësiIgor Dodon
Kryeministrja e 13-të e Moldavisë
Në zyrë
8 qershor 2019 – 14 nëntor 2019
PresidentIgor Dodon
PasardhësiPavel Filip
Pasuar ngaIon Chicu
Anëtare e Parlamentit të Moldavisë
Në zyrë
24 shkurt 2019 – 8 korrik 2019
Pasuar ngaGalina Sajin
Në zyrë
30 nëntor 2014 – 18 shkurt 2015
Pasuar ngaPetru Știrbate
Ministre e Arsimit e Moldavisë
Në zyrë
24 korrik 2012 – 30 korrik 2015
PresidentNicolae Timofti
KryeministërVladimir Filat
Iurie Leancă
Chiril Gaburici
Natalia Gherman (në detyrë)
PasardhësiMihail Șleahtițchi
Pasuar ngaCorina Fusu
Të dhënat vetjake
Lindur më
Maia Grigoryevna Sandu

(1972-05-24) 24 Maj 1972 (49 vjeç)
Risipeni, Fălești District, RSS e Moldavisë, Bashkimi Sovjetik
Nënshtetësia
  • Moldovia
  • Rumania[1]
Partia politikeLiberal Democratic Party of Moldova (2012–2015)
Action and Solidarity Party (2016–sot)
EducationAcademy of Economic Studies of Moldova
Academy of Public Administration
Harvard University

Sandu ishte Ministre e Arsimit nga 2012 në 2015 dhe anëtare i Parlamentit të Moldavisë nga 2014 në 2015, dhe përsëri në 2019.[4][5][6] Ajo u zgjodh si kandidatja e përbashkët e partive pro-evropiane PPDA dhe PAS për President të Moldavisë në zgjedhjet 2016. Sidoqoftë, ajo u mund në balotazhin pasues nga kandidati pro-rus i PSRM, Igor Dodon, duke humbur votën e popullit me një diferencë prej 48% në 52%. Në një revansh midis Dodon dhe Sandu në zgjedhjet e vitit 2020, ajo fitoi balotazhin pasues, me 58% në 42%. Ajo do të jetë presidentja e parë femër e Moldavisë e zgjedhur nga vota popullore.[7]

Jeta e hershme dhe karriera profesionaleRedakto

Sandu lindi më 24 maj 1972 në Risipeni, Fălești, në BRSS, Republika Socialiste Sovjetike e Moldavisë. Nga 1989 në 1994, ajo u diplomua për menaxhim në Akademinë e Studimeve Ekonomike të Moldavisë (ASEM). Nga 1995 në 1998, ajo u diplomua në marrëdhëniet ndërkombëtare në Akademinë e Administratës Publike (AAP) në Chișinău . Në vitin 2010, ajo u diplomua nga Shkolla e Qeverisë John F. Kennedy në Universitetin e Harvardit . Sandu flet rusisht, spanjisht dhe anglisht përveç rumanishtes së saj amtare.

Nga 2010 në 2012, Sandu punoi si Këshilltare e Drejtorit Ekzekutiv në Bankën BotëroreUashington, DC.

Karriera politikeRedakto

Nga 2012 në 2015 ajo shërbeu si Ministre e Arsimit e Moldavisë. Ajo u konsiderua më 23 korrik 2015 nga Partia Liberal Demokratike si një e nominuar për të qenë Kryeministri i ardhshëm i Moldavisë, duke pasuar Natalia Gherman dhe Chiril Gaburici.[8]

 
Sandu në një takim me Ovidiu Raețchi në janar 2016

Një ditë pasi u propozua nga një koalicion i rinovuar pro-evropian, Sandu vendosi largimin e Shefit të Bankës Kombëtare të Moldavisë, Dorin Drăguțanu dhe Prokurorit të Shtetit Corneliu Gurin si kushte për pranimin e saj të zyrës.[9] Në fund të fundit, Valeriu Streleț u emërua mbi Sandu nga Presidenti i Moldavisë.

ReferimeRedakto

  1. ^ Botnarenco, Iurii (10 nëntor 2016). "Alegeri Republica Moldova. Maia Sandu: Am cetăţenia română! Dodon: Interesele cărei ţări veţi apăra?" (në rumanisht). Adevărul. Marrë më 10 nëntor 2020.
  2. ^ "Maia Sandu este noul prim-ministru al Republicii Moldova". protv.md (në rumanisht). 8 qershor 2019.
  3. ^ "Moldova's fledgling government felled by no-confidence vote". Reuters (në anglisht). 12 nëntor 2019.
  4. ^ "Confirmarea rezultatelor alegerilor parlamentare din 24 februarie 2019 şi validarea mandatelor de deputat de către Curtea Constituţională pentru Parlamentul de legislatura a X-a". constcourt.md (në rumanisht). 9 mars 2019.
  5. ^ "Maia Sandu a preluat atribuţiile funcţiei de ministru al Educaţiei". timpul.md (në rumanisht). 26 korrik 2012.
  6. ^ "Maia Sandu și-a dat demisia din funcția de deputat". europalibera.org (në rumanisht). 8 korrik 2019.
  7. ^ "Maia Sandu, aleasă președinte al Republicii Moldova. Victorie detașată în fața prorusului Dodon, la peste 15 puncte procentuale". G4Media.ro (në rumanisht). 16 nëntor 2020.
  8. ^ "Ex-World Bank economist set to become prime minister in Moldova" (në anglisht). www.dw.com/en. Marrë më 24 korrik 2015.
  9. ^ "Moldova PM nominee pushes tough demands for taking top job" (në anglisht). www.reuters.com/. Arkivuar nga origjinali më 11 tetor 2015. Marrë më 25 korrik 2015.

Lidhje të jashtmeRedakto

Parardhësi 
Pavel Filip
Kryeministre e Moldavisë
2019
Pasardhësi 
Ion Chicu