Forcat Detare Turke (turqisht: Türk Deniz Kuvvetleri) ose Marina Turke (turqisht: Türk Donanması) është dega e shërbimit të luftës detare të Forcave të Armatosura Turke.

Forcat Detare Turke
Türk Deniz Kuvvetleri

Emblema e Forcave Detare Turke
Themeluar *10 korrik 1920 (si Drejtoria e Çështjeve Detare)[1]
  • 1 korrik 1949 (si Komanda e Forcave Detare Turke)[2]
Qendra e Bazës Ankara
Komanda
Komandanti i përgjithshëm Presidenti Rexhep Taip Erdoan
Ministri i Mbrojtjes Hulusi Akar
Komandanti Admirali Adnan Özbal

Traditat dhe zakonet moderne detare të Marinës Turke mund të gjurmohen që në 10 korrik 1920, kur ajo u krijua si Drejtoria e Çështjeve Detare gjatë Luftës për Pavarësi Turke të udhëhequr nga Mustafa Qemal Ataturku. Që nga korriku 1949, shërbimi është njohur zyrtarisht si Forcat Detare Turke.

Në vitin 2008, Marina Turke kishte një personel aktiv të raportuar prej 48,600; kjo shifër përfshinte një Brigadë Amfibe Detare si dhe disa Forca Speciale dhe Reparte Komando. Që nga fillimi i vitit 2021, marina operon një shumëllojshmëri të gjerë anijesh dhe 60 avionë detarë.

Flota osmane pas Mudros

Redakto
 
Uniforma e Admiralit (Hasan Hüsnü Pasha) i Marinës Osmane (1890)

Pas rënies së Perandorisë Osmane si pasojë e Luftës së Parë Botërore, më 3 nëntor 1918, komandanti i flotësMarinës Osmane, admirali i kundërt Arif Pasha, urdhëroi që të goditeshin të gjithë flamujt në të gjitha anijet luftarake që ndodheshin në Bririn e Artë, dhe marina osmane pushoi së ekzistuari.[3] Luftëtarët kryesorë sipërfaqësor të ish-flotës osmane (gjithsej 62,000 tonë) u bënë joaktivë nga aleatët dhe në përputhje me kushtet e armëpushimit të Mudros, anijet luftarake u çarmatosën gjatë javës së fundit të 1918. Luftanije Turgut Reis dhe kryqëzorët Hamidiye dhe Mecidiye u kufizuan ndjeshëm dhe u mbajtën joaktive brenda Bririt të Artë nga forcat pushtuese. Për shkak të madhësisë së tij më të madhe, lundruesi luftarak Yavuz Sultan Selim u transferua në Gjirin e Izmit me arsyetimin se ajo mund të ndikonte negativisht në trafikun detar brenda Bririt të Artë; ndërsa municioni dhe armët i janë hequr. Gjatë kësaj periudhe, vetëm një numër i vogël anijesh të marinës osmane u lejuan nga aleatët të qëndronin në detyrat aktive të rojes bregdetare dhe u liruan nga internimi më 26 shkurt 1919; si siluruesit Akhisar dhe Dıraç që patrullonin Detin Marmara, anija me armë Hızır Reis që patrullonte Gjirin e Izmirit dhe anije minash Nusret dhe Tir-i Müjgan që kryen operacione pastrimi të minave në Gjirin e Sarosit.

Përpara se të fillonte Lufta Çlirimtare Turke, Bahriye Nazırlığı (Ministria Detare) dërgoi varkën me armë PrevezeSinop dhe varkën Aydın Reis në Trabzon në shkurt 1919 për detyra vëzhgimi, zbulimi dhe patrullimi. Megjithatë, mungesa e qymyrit për të ushqyer sistemet e tyre shtytëse bëri që Preveze dhe Aydın Reis të qëndronin në port deri në fund të vitit 1919. Gjatë fazave të hershme të Luftës për Pavarësi Turke, këto dy varka me armë nuk u kthyen në Stamboll, pavarësisht presionit të madh nga qeveria osmane dhe aleatët. Në vend të kësaj, ata u vunë nën komandën e forcave çlirimtare turke të udhëhequra nga Mustafa Kemal Atatürk dhe me seli në Ankara.

Shiko edhe

Redakto

Referime

Redakto
  1. ^ History of Turkish Naval Forces (Faqja zyrtare e Forcave Detare Turke)
  2. ^ 1949 Temmuzunda Türk Silâhlı Kuvvetleri yeniden örgütlendirilerek, Genelkurmay Başkanlığına bağlı Kara, Deniz, Hava Kuvvetleri kuruldu., Genelkurmay Başkanlığı, Türk Tarihi, Silahlı Kuvvetleri ve Atatürkçülük, Genelkurmay Başkanlığı, 1973, p. 65. (në turqisht)
  3. ^ Bernd Langensiepen, Ahmet Güleryüz, The Ottoman Steam Navy, 1828-1923, Naval Institute Press, Annapolis, Maryland, 1995, ISBN 1-55750-659-0, p. 57.