Ajas Mehmed Pasha (1483–1539) ishte një burrë shteti shqiptaro-osman dhe vezir i madh i Perandorisë Osmane nga 1536 deri në 1539.[1]

Ajas Mehmed Pasha
Veziri i Madh i 29-të i Perandorisë Osmane
Në detyrë
14 mars 1536 – 13 korrik 1539
MonarkuSulejmani I
Paraprirë ngaIbrahim Pashë Pargaliu
Pasuar ngaLütfi Pasha
Të dhëna vetjake
U lind më1483
Delvina, Sanxhaku i Vlorës, Perandoria Osmane
Vdiq më1539 (55-56 vjet)
Stamboll, Perandoria Osmane
NënshtetësiaOsman
EtnitetiShqiptar
Vendvarrimi i Ajaz Mehmet Pashës

Ai ishte shqiptar i lindur në Delvinë (Sanxhaku i Vlorës).[2][3] Babai i tij ishte nga qyteti i Shkodrës, në veri të Shqipërisë, dhe nëna e tij ishte nga Vlora, në jug të Shqipërisë.[4] Ai shkoi në Stamboll ndërsa babai i tij jetonte atje, dhe pas urdhrave të tij hyri në shërbimin osman nën praktikën e Devshirme (pasi kishte lindur i krishterë) dhe përfundimisht u bë Agai i jeniçerëve. Ai mori pjesë në Betejën e Çaldiranit (1514) dhe në Luftën Osmane-Mamluk (1516–17). Gjatë viteve 1520–1521 ai ishte bejlerbej i Ejaletit të Anadollit dhe guvernator i Damaskut. Gjatë sundimit të Sulejmanit të Madhërishëm, ai shërbeu si bejlerbej i Ejaletit të Rumelisë dhe u bë vezir pas pushtimit osman të Rodosit më 1522. Ai gjithashtu mori pjesë në Betejën e Mohács, Rrethimin e Vjenës dhe luftën në Irak (1534– 1535).[2]

Ai u bë vezir i madh më 1536 pas ekzekutimit të Ibrahim Pashë Pargaliut dhe e mbajti këtë detyrë deri në vdekjen e tij në vitin 1539. Nën administrimin e tij, osmanët ndërmorën fushatën e Korfuzit (1537) dhe zhvilluan luftë kundër Habsburgëve në Vjenë (1537–1540). Përveç kësaj, rajoni i tij i lindjes së Vlorës u vu nën kontrollin e plotë osman dhe u krijua Sanxhaku i Delvinës. Vdiq nga murtaja në Stamboll dhe u varros në Xhaminë Eyüp Sultan.[2]

ReferimeRedakto

  1. ^ İsmail Hâmi Danişmend, Osmanlı Devlet Erkânı, Türkiye Yayınevi, İstanbul, 1971, p. 15. (turqisht)
  2. ^ a b c Elsie, Robert (2012), A Biographical Dictionary of Albanian History (në anglisht), I. B. Tauris, fq. 21, ISBN 978-1780764313
  3. ^ Boriani, Maurizio; Giambruno, Mariacristina; Macchiarella, Gianclaudio (2015). Studi per la conservazione del patrimonio culturale albanese (në anglisht). Altralinea Edizioni. fq. 51. ISBN 978-88-98743-51-3.
  4. ^ Gjergj Zheji "Folklori shqiptar"