Hape menynë kryesore

Cetacetë (Cetacea, nga latinishtja cetur "balenë" dhe greqishtja ketos "peshk i madh"[1]) janë një degë gjërësisht e përhapur e e gjitarëve të detit, mishngrënës dhe me pendë. Pjesë e rendit të cetaceve, Cetacea, janë nënrendet: Odontoceti (balenat me dhëmbë, ku përfshihen edhe delfinët dhe marsuinët), Mysticeti (balenat me mustaqe) dhe Archaeoceti (paraardhësit e balenave të sotme, sot të zhdukur). Ka rreth 89 lloje të cetaceve, ku 70 i takojnë nënrendit Odontoceti. Edhe pse hisorikisht është menduar se cetacetë kanë prejardhje nga Mesonychid-ët, provat molekulare tregojnë se janë kushërinjë të dythundrakëve (Artiodactyla). Kohët e fundit, cetacetë grupohen në rendin Cetartiodactyla (kombinim i Cetacea + Artiodactyla), dhe më të afërmit e tyre të gjallë janë kuajt e Nilit dhe thundrakët e tjerë (devetë, derrat dhe dhentë), me të cilët u ndanë rreth 50 milionë vjet më parë.

Cetacetë
The Cetacea.jpg
Klasifikimi shkencor
Mbretëria: Animalia
Filumi: Chordata
Klasa: Mammalia
Infraklasa: Eutheria
Mbirendi: Laurasiatheria
Rendi: Cetacea
Ndarja

Mysticeti
Odontoceti
Archaeoceti

Shumëllojshmëria
Rreth 88 lloje

TaksonomiaRedakto

  Për më shumë informacione shikoni artikullin Lista e llojeve të cetaceve

Balenat me mustaqe (Mysticeti) e kanë marrë emrin nga disa pllaka të gjata me fletëza të brirta, që quhen mustaqe balene, që kanë fomë theku dhe përdoren për të dëbuar ujin gjatë ushqyerjes me planktone dhe krille. Balenat me dhëmbë (Odontoceti), ku përfshihen edhe delfinët dhe marsuinët, kanë dhëmbë në formë koni e lopate dhe mund ta perceptojnë mjedisin me anë të bisonarit.

Infrarendi përbëhet nga familjet: Balaenidae (balenat e duhura), Balaenoptera (balenat me hulli), Eschrichtiidae (balenat e hirta), Delphinidae (delfinët oqeanikë), Monodontidae (balenat e bardha), Phocoenidae (marsuinët), Physeteridae (kashalotët), Kogiidae (kashalotët e vegjël), Platanistidae (delfinët e lumit e Botës së Vjetër), Iniidae (delfinët e lumit e Botës së Re), Pontoporiidae (delfinët e La Platës) and Ziphidae (balenat me sqep).


 Cetacetë 






 Balenat me dhëmbë 



 Delphinoidea 


 Balenat e bardha (Monodontidae)  



 marsuinët (Phocoenidae)




 Delfinët oqeanikë (Delphinidae)  





 Iniidae



 Pontoporiidae  





 Balenat me sqep (Ziphiidae)  




 Delfinët e lumit (Platanistidae)  





 Kashalotët e vegjël (Kogiidae)



 Kashalotët (Physeteridae)  




 Balenat me mustaqe 




 Balenat me hulli (Balaenopteridae)  



 Balenat e hirta (Eschrichtiidae)  




 Neobalaeninae




 Balenat e duhura (Balaenidae)  




 Janjucetus





 Basilosaurus 




 Dorudon




 Rodhocetus




 Remingtonocetidae




 Ambulocetidae 




 Pakicetidae




 Raoellidae



Shiko dheRedakto

ReferimetRedakto

  1. ^ M. Ranneft, D.; Eaker, H.; W. Davis, R. (2001). "A guide to the pronunciation and meaning of cetacean taxonomic names" (PDF). Aquatic Mammals. 27 (2): 185.