Halland është provincë (landskap) në jugperëndim të Suedisë. Kufizohet me Skåne, Småland dhe Västergötland. Balgö është ishulli më i madh në Halland i cili ndodhet në veri të Varbergut. Lygnern është liqeni më i madh i cili ndodhet në pjesën veriore të provincës. Qytetet më të vjetra në Halland janë Falkenberg, Halmstad, Kungsbacka, Laholm dhe Varberg.

Halland
Stema Halland
Location of Halland
VendiFlag of Sweden.svg Suedia
KrahinaGötaland
QarqetQarku Halland
Qarku Västra Götaland
Qarku Skåne
Sipërfaqja
 • Gjithsej4.796 km2 (1.852 sq mi)
Popullsia
 (31 dhjetor 2016)[1]
 • Gjithsej327.093
 • Dendësia68/km2 (180/sq mi)
Grupi etnik
 • GjuhaSuedisht
 • DialectHalländska
Götamål
Kultura
 • LuljaBroom
 • KafshaSalmoni
 • ZoguSkifteri shtegtues
 • PeshkuSalmonidae
Zona kohoreUTC+1 (CET)
 • Verës (DST)UTC+2 (CEST)

AdministrationRedakto

Provincat e Suedisë nuk kanë asnjë funksion administrativ. Në vend të kësaj, ky funksion shërbehet nga qarqet e Suedisë. Sidoqoftë, provinca e Halland është pothuajse bashkëekstensive me qarkun administrativ Halland, megjithëse pjesë të provincës i përkasin Qarkut Västra Götaland dhe Qarkut Skåne, ndërsa qarku përfshin gjithashtu pjesë të Småland dhe Västergötland.

Më 31 dhjetor 2016, Halland kishte një popullsi prej 327,093. Prej tyre, 310.536 jetonin në Qarkun Halland; 14,205 jetonin në Qarkun Västra Götaland; dhe 2,352 jetonin në Qarkun Skåne[1]

GjeografiaRedakto

Lumenjtë e Viskan, Ätran, Nissan dhe Lagan rrjedhin nëpër provincë dhe arrijnë në det në Kattegat. Halland është i njohur për tokën e tij pjellore dhe si një zonë bujqësore.

Pjesa më e madhe e rajonit përbëhet nga një njësi relievore e njohur si fusha kodrinore nënmezozoike. Përreth majave të kodrave Morup dhe Tvååker gjenden mbetje të fushës nënkambriane, një sipërfaqe e lashtë erozioni që mbulon pjesën më të madhe të Suedisë lindore.[2] Rreth Hallandit janë gjetur nyje të lirshme stralli të epokës Kretake. Stralli janë mbetje të një ish-mbulese shkëmbi sedimentar që është gërryer. Aktualisht, mbulesa sedimentare vazhdon të ekzistojë në Skåne, Danimarkë dhe në det të hapur.[3]

Dukat e HallanditRedakto

Që në shekullin e 13-të, Hallandi jugor iu dha si dukat një dege të familjes mbretërore daneze. Në shekullin e 14-të, ajo iu dha të afërmve dhe miqve të ndryshëm të familjeve mbretërore daneze dhe suedeze, si Benedikti, Duka i Hallandit 1353–1357.

Që nga viti 1772 princat mbretërorë suedezë janë emëruar dukë të provincave pa rëndësi politike. Një titull të tillë e mbajti Princi Bertil, Duka i Hallandit (1912–1997), i cili u la pas nga gruaja e tij Princesha Lilian, Dukesha e Hallandit (1976–2013), dhe aktualisht mbahet nga Princi Julian (që nga viti 2021).

SportiRedakto

Futbolli në provincë administrohet nga Hallands Fotbollförbund. Hendbolli në ekip është gjithashtu i njohur, me HK Drott, HK Aranäs dhe HK Varberg.

ReferimeRedakto

  1. ^ a b "Folkmängd i landskapen den 31 december 2016" (në suedisht). Zyra Qendrore e Statistikave. 21 mars 2017. Marrë më 2017-11-25.
  2. ^ Lidmar-Bergström, Karna; Olvmo, Mats; Bonow, Johan M. (2017). "The South Swedish Dome: a key structure for identification of peneplains and conclusions on Phanerozoic tectonics of an ancient shield". GFF (në anglisht).
  3. ^ Lidmar-Bergström, Karna (1972). "Two detached nodules of Cretaceous flint from Halland, south-western Sweden". GFF (në anglisht). 94: 565–567.